ตัดขาดครอบครัว ?
ครอบครัว: พื้นที่ที่ควรปลอดภัยที่สุด แต่กลับเป็นอันตราย
ครอบครัว พื้นที่ที่น่าปลอดภัยที่สุด กลับกลายเป็นพื้นที่อันตรายสำหรับเด็กจำนวนมากในประเทศไทย ความรุนแรงทางเพศในครอบครัว ไม่ใช่เรื่องไกลตัว และไม่ได้เกิดเฉพาะในครอบครัวยากจน แต่พบในทุกชนชั้น ทั้งครอบครัวคนมีฐานะ เพียงแต่ไม่พูดออกมา
ข้อมูลจากมูลนิธิหญิงชายก้าวไกล ระบุว่ากลุ่มเด็กอายุ 10 – 20 ปี คือกลุ่มที่ถูกคุกคามและล่วงละเมิดทางเพศสูงที่สุด และมากกว่าครึ่งหนึ่งของเคสทั้งหมดเกิดขึ้น ภายในครอบครัว โดยผู้กระทำมักเป็นพ่อ พ่อเลี้ยง พี่ชาย หรือญาติผู้ใหญ่
ทำไมเด็กถึงไม่พูด? รากของปัญหาในครอบครัวไทย
หนึ่งในเหตุผลหลักที่ทำให้ปัญหานี้ถูกซ่อนไว้นานคือ ค่านิยมของสังคมไทย ที่ฝังรากลึกในเรื่อง
- ชายเป็นใหญ่ ผู้ชายในครอบครัวมักมีอำนาจสูงสุดในการตัดสินใจทุกอย่าง ทำให้เด็กและแม่ไม่มีพื้นที่ต่อรอง
- ความกตัญญู เด็กถูกปลูกฝังว่าต้องเชื่อฟังพ่อแม่และผู้ใหญ่โดยไม่ตั้งคำถาม การออกมาพูดจึงรู้สึกเหมือน "ทำผิด" หรือ "อกตัญญู"
- ความในอย่านำออก คนในครอบครัวและสังคมมักมองว่าเรื่องในบ้านไม่ควรเปิดเผยสู่ภายนอก
ผลคือ เด็กหลายคนเก็บบาดแผลไว้คนเดียวนานหลายสิบปี บางคนอาจไม่เคยพูดถึงมันเลยตลอดชีวิต
สังคมต้องเปลี่ยน: ปัญหาครอบครัวไม่ใช่เรื่องส่วนตัว
ผู้เชี่ยวชาญเน้นย้ำตรงกันว่า ความรุนแรงทางเพศในครอบครัวไม่ใช่เรื่องส่วนตัว แต่เป็น การละเมิดสิทธิมนุษยชน ที่ต้องได้รับการแก้ไขในระดับสังคมและกฎหมาย
สิ่งที่ทุกคนช่วยได้
- เชื่อเด็ก เมื่อเขาเล่าเรื่องที่เกิดขึ้น
- ไม่โทษเหยื่อ ไม่ว่าในชีวิตจริงหรือบนโซเชียลมีเดีย
- สังเกตเด็กรอบข้าง และอย่ามองข้ามสัญญาณผิดปกติ
สัญญาณเตือนที่ครอบครัวและคนรอบข้างต้องสังเกต
ผู้เชี่ยวชาญแนะนำให้คนรอบข้างหมั่นสังเกตพฤติกรรมเด็ก เพราะสัญญาณเหล่านี้อาจบ่งบอกว่ามีบางอย่างผิดปกติ:
- อารมณ์เปลี่ยนแปลงกะทันหัน เช่น จากเด็กร่าเริงกลายเป็นซึมเศร้าหรือเก็บตัว
- ไม่กล้าบอกผู้ใหญ่โดยตรง แต่ไปเล่าให้เพื่อนหรือคนแปลกหน้าฟัง
- ออกจากบ้านโดยไม่มีเหตุผล หรือไม่อยากกลับบ้าน
- แสดงความกลัวต่อคนในครอบครัว โดยไม่มีสาเหตุชัดเจน
สิ่งสำคัญคือ อย่าเพิกเฉย และอย่าตีตราเด็กว่า "ดื้อ" หรือ "ไม่ตั้งใจเรียน" เพราะพฤติกรรมเหล่านั้นอาจเป็นการส่งสัญญาณขอความช่วยเหลือ
สิ่งที่ไม่ควรทำเมื่อเด็กในครอบครัวเปิดใจเล่า
หนึ่งในความผิดพลาดที่พบบ่อยที่สุดคือ การตอบสนองในแบบที่ทำให้เด็กปิดปากไปตลอดกาล บางประโยคไม่เพียงแต่ทำให้เด็กหยุดพูด แต่ยังสร้างความสับสนว่าตัวเองเป็นคนผิด และอาจทำให้เขาไม่กล้าขอความช่วยเหลือไปอีกหลายสิบปี
สิ่งที่ควรทำคือ: ฟังก่อน เชื่อก่อน ไม่ตัดสิน
บาดแผลในครอบครัว ส่งผลลึกกว่าที่คิด
จิตแพทย์และนักจิตวิทยาชี้ว่า ความทรงจำจากเหตุการณ์รุนแรงจะฝังลึกในสมอง และ ไม่สามารถลืมได้ด้วยการบอกให้ลืม บาดแผลเหล่านี้อาจแสดงออกมาในรูปแบบต่างๆ เช่น:
- ฝันร้ายซ้ำๆ และความหวาดระแวงเรื้อรัง
- ไม่สามารถใช้ชีวิตปกติได้ เพราะสิ่งรอบข้างกระตุ้นให้นึกถึงเหตุการณ์
- ส่งผลต่อร่างกายเกิดหลายโรค ที่เกิดจากความเครียดสะสมในวัยเด็ก
- วงจรความรุนแรงซ้ำ เพราะ "คนที่ถูกตีมา เมื่อมีโอกาสก็มักตีคนอื่น"
ที่น่าเป็นห่วงคือ เด็กเล็กหลายคนไม่รู้ด้วยซ้ำว่าสิ่งที่เกิดขึ้นกับตัวเองคือ "ความรุนแรง" กว่าจะรู้ตัว เหตุการณ์ก็ผ่านไปนานแล้ว
คุณสามารถติดตามชมรายการ Big Story เรื่องใหญ่ Thai PBS ทุกวันจันทร์ เวลา 21.30 - 22.30 น. ทางไทยพีบีเอส หรือดูย้อนหลัง ได้ที่ www.thaipbs.or.th/BigStoryThaiPBS
แท็กที่เกี่ยวข้อง:
Big Story เรื่องใหญ่ Thai PBS
- 54:00
น้ำมะพร้าวปลอมมีอยู่จริง
23 มี.ค. 69 - 54:48
น้ำมันหายไปไหน จากหัวจ่ายถึงนโยบายรัฐ
30 มี.ค. 69 - 53:47
เงินคนตาย หายไปไหน
6 เม.ย. 69 - 54:59
รักข้ามโขงชีวิตรักคนไร้สถานะ
20 เม.ย. 69 - 51:39
โรงกลั่นแลกชีวิต
27 เม.ย. 69 - 51:33
Palliative Care ชีวิตที่ออกแบบได้ของผู้ป่วย
4 พ.ค. 69 - 52:38
30 บาทรักษาทุกที่ จริงหรือ ?
11 พ.ค. 69 - 50:53
ปรสิต ทุนเทา
18 พ.ค. 69 - 52:23
ปอเนาะคืออะไร
25 พ.ค. 69 - 52:08
มหากาพย์ "หนี้ท่วมครู"
1 มิ.ย. 69 - กำลังเล่น...
ตัดขาดครอบครัว ?
8 มิ.ย. 69 - 54:17
"ยึดเกาะ" เจาะเครือข่ายนอมินี
15 มิ.ย. 69
Big Story เรื่องใหญ่ Thai PBS
- 54:00
น้ำมะพร้าวปลอมมีอยู่จริง
23 มี.ค. 69 - 54:48
น้ำมันหายไปไหน จากหัวจ่ายถึงนโยบายรัฐ
30 มี.ค. 69 - 53:47
เงินคนตาย หายไปไหน
6 เม.ย. 69 - 54:59
รักข้ามโขงชีวิตรักคนไร้สถานะ
20 เม.ย. 69 - 51:39
โรงกลั่นแลกชีวิต
27 เม.ย. 69 - 51:33
Palliative Care ชีวิตที่ออกแบบได้ของผู้ป่วย
4 พ.ค. 69 - 52:38
30 บาทรักษาทุกที่ จริงหรือ ?
11 พ.ค. 69 - 50:53
ปรสิต ทุนเทา
18 พ.ค. 69 - 52:23
ปอเนาะคืออะไร
25 พ.ค. 69 - 52:08
มหากาพย์ "หนี้ท่วมครู"
1 มิ.ย. 69 - กำลังเล่น...
ตัดขาดครอบครัว ?
8 มิ.ย. 69 - 54:17
"ยึดเกาะ" เจาะเครือข่ายนอมินี
15 มิ.ย. 69




























































