วันใหม่วาไรตี้
วันใหม่วาไรตี้

รู้ทันกันได้ : "ภาวะมดลูกแตก" เสี่ยงถึงชีวิตแม่ - ลูกในครรภ์

หน้ารายการ
2 ก.พ. 69

ภาวะมดลูกแตกเป็นภาวะฉุกเฉินทางสูติกรรมที่อันตรายถึงชีวิต เกิดจากผนังมดลูกฉีกขาด ทำให้เลือดออกในช่องท้องอย่างรวดเร็ว คุณแม่อาจเกิดภาวะช็อกจากการเสียเลือดมาก ขณะเดียวกันทารกในครรภ์ก็เสี่ยงต่อการขาดออกซิเจนอย่างเฉียบพลัน ส่งผลให้มีโอกาสเสียชีวิตได้ทั้งคู่

มดลูกแตกคืออะไร และเกิดขึ้นได้อย่างไร

ภาวะมดลูกแตกเป็นภาวะที่ผนังมดลูกฉีกขาด โดยมักเกิดขึ้นในช่วงอายุครรภ์ 32 - 36 สัปดาห์ เมื่อมดลูกมีการขยายตัวอย่างมาก หากมีแผลเป็นจากการผ่าตัดเดิม เช่น แผลผ่าตัดคลอดหรือแผลจากการผ่าตัดเอาเนื้องอกมดลูกออก บริเวณที่มีแผลเป็นจะมีความตึงมากกว่าปกติ ทำให้มีโอกาสปริหรือแตกได้ง่ายขึ้น การตั้งครรภ์เป็นปัจจัยเสี่ยงที่สูงที่สุด เพราะมดลูกมีการขยายตัวมากที่สุดในช่วงนี้ ผนังมดลูกต้องรับน้ำหนักและแรงกดจากทารกที่เจริญเติบโตอย่างต่อเนื่อง

สาเหตุและปัจจัยเสี่ยงของมดลูกแตก

ปัจจัยเสี่ยงสำคัญที่ทำให้เกิดภาวะมดลูกแตก ได้แก่:

1. ประวัติการผ่าตัดเนื้องอกมดลูก ขนาดและจำนวนของเนื้องอกมีความสำคัญมาก หากเนื้องอกมีขนาดใหญ่ แผลจากการผ่าตัดจะลึกและกว้าง หรือหากมีเนื้องอกหลายก้อน ความเสี่ยงในการแตกจะมากขึ้น ทั้งการผ่าตัดเปิดหน้าท้องและการผ่าตัดส่องกล้องต่างก็มีความเสี่ยงเท่ากัน ขึ้นอยู่กับเทคนิคการผ่าตัดและการเย็บแผล

2. ประวัติมดลูกแตกหรือมดลูกแยกมาก่อน หากเคยเกิดภาวะนี้มาก่อน โอกาสที่จะเกิดซ้ำอยู่ที่ประมาณ 10% ซึ่งสูงกว่าปกติมาก

3. อายุของคุณแม่ คุณแม่ที่มีอายุมาก ความยืดหยุ่นของกล้ามเนื้อมดลูกจะลดลง ทำให้มีความเสี่ยงเพิ่มขึ้น

4. การตั้งครรภ์แฝด โดยเฉพาะจากการทำ IVF หรือ GIFT ที่อาจท้องแฝดสองหรือสาม มดลูกจะถ่างขยายมากกว่าปกติ ทำให้โอกาสแตกสูงขึ้น

อัตราการเกิดภาวะมดลูกแตก

ภาวะมดลูกแตกไม่ได้เกิดขึ้นบ่อยนัก อัตราการเกิดอยู่ที่ประมาณ 0.5 - 1% ในกรณีที่เคยผ่าตัดเนื้องอกมดลูกหรือผ่าตัดคลอดมาก่อน อย่างไรก็ตาม หากเคยมีประวัติมดลูกแตกมาก่อน โอกาสที่จะเกิดซ้ำจะเพิ่มขึ้นเป็น 10% ซึ่งถือว่าสูงมาก

อาการและสัญญาณเตือนของมดลูกแตก

คุณแม่สามารถสังเกตอาการเบื้องต้นได้ด้วยตนเอง โดยเฉพาะหลังอายุครรภ์ 30 สัปดาห์ขึ้นไป อาการสำคัญที่ต้องระวัง ได้แก่:

อาการปวดท้องผิดปกติ หากเจ็บครรภ์แล้วอาการไม่ดีขึ้นเมื่อพัก มดลูกไม่ค่อยคลายตัว เจ็บต่อเนื่องไม่หยุด และเจ็บมากขึ้นเรื่อย ๆ แนะนำให้รีบมาโรงพยาบาลทันที อาการปกติของเจ็บครรภ์เตือนจะเป็นแบบมดลูกบีบตัวแล้วคลายตัวเป็นรอบ เมื่อนั่งพักอาการจะดีขึ้น

ลูกดิ้นน้อยหรือไม่ดิ้น การนับลูกดิ้นเป็นสิ่งสำคัญมาก โดยแนะนำให้นับหลังอายุครรภ์ 28 สัปดาห์ทุกวัน วิธีการนับคือ เมื่อลูกกระแทกครั้งหนึ่งนับเป็น 1 ครั้ง ปกติในหนึ่งชั่วโมงต้องมีมากกว่า 4 ครั้ง หากชั่วโมงแรกน้อยกว่า 4 ครั้ง ให้นับต่อในชั่วโมงที่สอง ถ้าชั่วโมงที่สองยังน้อยกว่า 4 ครั้ง ควรรีบมาโรงพยาบาลทันที เพราะการดิ้นของลูกบ่งบอกถึงสุขภาพและระดับออกซิเจนที่ลูกได้รับ

อันตรายของภาวะมดลูกแตก

ภาวะมดลูกแตกเป็นภาวะฉุกเฉินที่มีอันตรายถึงชีวิต เมื่อตั้งครรภ์เลือดจะไปเลี้ยงบริเวณมดลูกเป็นจำนวนมาก หากเกิดการปริหรือแตก เลือดจะออกอย่างรวดเร็วในช่องท้อง คุณแม่อาจเกิดภาวะตกเลือดและช็อก ซึ่งอาจนำไปสู่การเสียชีวิตได้

สำหรับทารกในครรภ์ เมื่อคุณแม่เสียเลือดมาก ทารกจะได้รับออกซิเจนไม่เพียงพอ ทารกไม่สามารถทนต่อภาวะขาดเลือดได้นาน จึงมีโอกาสเสียชีวิตในครรภ์ได้เช่นกัน

การวางแผนการตั้งครรภ์หลังผ่าตัดเพื่อป้องกันมดลูกแตก

สำหรับคุณแม่ที่เคยผ่าตัดมดลูกมาแล้ว การวางแผนการตั้งครรภ์อย่างถูกต้องเป็นสิ่งสำคัญ:

หลังผ่าตัดเนื้องอกมดลูก ควรเว้นระยะอย่างน้อย 6 เดือน เพื่อให้แผลสมานได้ดีและกล้ามเนื้อมดลูกเรียงตัวได้แข็งแรง

หลังมีแผลแยกหรือมดลูกแตก ควรเว้นระยะอย่างน้อย 18 - 24 เดือน เนื่องจากความเสี่ยงในการเกิดซ้ำสูงถึง 10%

การให้เวลาแผลหายอย่างเพียงพอจะช่วยลดความเสี่ยงของภาวะมดลูกแตกในการตั้งครรภ์ครั้งต่อไป

ข้อควรปฏิบัติสำหรับคุณแม่ที่มีความเสี่ยงต่อภาวะมดลูกแตก

1. เฝ้าระวังอาการอย่างใกล้ชิด หลังอายุครรภ์ 30 สัปดาห์ ให้สังเกตอาการปวดท้องที่ผิดปกติ

2. นับลูกดิ้นทุกวัน หลังอายุครรภ์ 28 สัปดาห์ เพื่อติดตามสุขภาพของลูก

3. พบแพทย์ตามนัด และแจ้งประวัติการผ่าตัดครบถ้วน

4. ไม่ปล่อยให้อาการนานเกินไป หากสงสัยว่ามีอาการผิดปกติ ควรรีบมาโรงพยาบาลทันที

สรุป: ความสำคัญของการรู้ทันภาวะมดลูกแตก

ภาวะมดลูกแตกเป็นภาวะฉุกเฉินที่มีอันตรายถึงชีวิตทั้งคุณแม่และลูก แม้จะเกิดขึ้นไม่บ่อยนัก แต่การรู้ทันอาการและสัญญาณเตือนเป็นสิ่งสำคัญอย่างยิ่ง คุณแม่ที่มีประวัติการผ่าตัดมดลูกหรืออยู่ในกลุ่มเสี่ยง ควรให้ความสำคัญกับการเฝ้าระวังอาการ การนับลูกดิ้น และการรีบไปพบแพทย์เมื่อมีอาการผิดปกติ การวางแผนการตั้งครรภ์อย่างเหมาะสม โดยเว้นระยะเวลาให้แผลหายสนิทก่อนตั้งครรภ์ครั้งใหม่ จะช่วยลดความเสี่ยงได้อย่างมีนัยสำคัญ

หมายเหตุ: ข้อมูลในบทความนี้มาจากการให้ความรู้โดยแพทย์หญิงธาริณี อธิบธานนท์ สูตินรีแพทย์เฉพาะทางด้านเวชศาสตร์มารดาและทารกในครรภ์ โรงพยาบาลพญาไท 2


อ่านเนื้อหาที่เกี่ยวข้องสำหรับคุณแม่ตั้งครรภ์

วันใหม่วาไรตี้

พ.ค. 2,019
มิ.ย. 2,019
ก.ค. 2,019
ส.ค. 2,019
ก.ย. 2,019
ต.ค. 2,019
พ.ย. 2,019
ธ.ค. 2,019
ม.ค. 2,020
ก.พ. 2,020
มี.ค. 2,020
เม.ย. 2,020
พ.ค. 2,020
มิ.ย. 2,020
ก.ค. 2,020
ส.ค. 2,020
ก.ย. 2,020
ต.ค. 2,020
พ.ย. 2,020
ธ.ค. 2,020
ม.ค. 2,021
ก.พ. 2,021
มี.ค. 2,021
เม.ย. 2,021
พ.ค. 2,021
มิ.ย. 2,021
ก.ค. 2,021
ส.ค. 2,021
ก.ย. 2,021
ต.ค. 2,021
พ.ย. 2,021
ธ.ค. 2,021
ม.ค. 2,022
ก.พ. 2,022
มี.ค. 2,022
เม.ย. 2,022
พ.ค. 2,022
มิ.ย. 2,022
ก.ค. 2,022
ส.ค. 2,022
ก.ย. 2,022
ต.ค. 2,022
พ.ย. 2,022
ธ.ค. 2,022
ม.ค. 2,023
ก.พ. 2,023
มี.ค. 2,023
เม.ย. 2,023
พ.ค. 2,023
มิ.ย. 2,023
ก.ค. 2,023
ส.ค. 2,023
ก.ย. 2,023
ต.ค. 2,023
พ.ย. 2,023
ธ.ค. 2,023
ม.ค. 2,024
ก.พ. 2,024
มี.ค. 2,024
เม.ย. 2,024
พ.ค. 2,024
มิ.ย. 2,024
ก.ค. 2,024
ส.ค. 2,024
ก.ย. 2,024
ต.ค. 2,024
พ.ย. 2,024
ธ.ค. 2,024
ม.ค. 2,025
ก.พ. 2,025
มี.ค. 2,025
เม.ย. 2,025
พ.ค. 2,025
มิ.ย. 2,025
ก.ค. 2,025
ส.ค. 2,025
ก.ย. 2,025
ต.ค. 2,025
พ.ย. 2,025
ธ.ค. 2,025
ม.ค. 2,026
ก.พ. 2,026
มี.ค. 2,026
เม.ย. 2,026
พ.ค. 2,026
มิ.ย. 2,026
ก.ค. 2,026

วันใหม่วาไรตี้

พ.ค. 2,019
มิ.ย. 2,019
ก.ค. 2,019
ส.ค. 2,019
ก.ย. 2,019
ต.ค. 2,019
พ.ย. 2,019
ธ.ค. 2,019
ม.ค. 2,020
ก.พ. 2,020
มี.ค. 2,020
เม.ย. 2,020
พ.ค. 2,020
มิ.ย. 2,020
ก.ค. 2,020
ส.ค. 2,020
ก.ย. 2,020
ต.ค. 2,020
พ.ย. 2,020
ธ.ค. 2,020
ม.ค. 2,021
ก.พ. 2,021
มี.ค. 2,021
เม.ย. 2,021
พ.ค. 2,021
มิ.ย. 2,021
ก.ค. 2,021
ส.ค. 2,021
ก.ย. 2,021
ต.ค. 2,021
พ.ย. 2,021
ธ.ค. 2,021
ม.ค. 2,022
ก.พ. 2,022
มี.ค. 2,022
เม.ย. 2,022
พ.ค. 2,022
มิ.ย. 2,022
ก.ค. 2,022
ส.ค. 2,022
ก.ย. 2,022
ต.ค. 2,022
พ.ย. 2,022
ธ.ค. 2,022
ม.ค. 2,023
ก.พ. 2,023
มี.ค. 2,023
เม.ย. 2,023
พ.ค. 2,023
มิ.ย. 2,023
ก.ค. 2,023
ส.ค. 2,023
ก.ย. 2,023
ต.ค. 2,023
พ.ย. 2,023
ธ.ค. 2,023
ม.ค. 2,024
ก.พ. 2,024
มี.ค. 2,024
เม.ย. 2,024
พ.ค. 2,024
มิ.ย. 2,024
ก.ค. 2,024
ส.ค. 2,024
ก.ย. 2,024
ต.ค. 2,024
พ.ย. 2,024
ธ.ค. 2,024
ม.ค. 2,025
ก.พ. 2,025
มี.ค. 2,025
เม.ย. 2,025
พ.ค. 2,025
มิ.ย. 2,025
ก.ค. 2,025
ส.ค. 2,025
ก.ย. 2,025
ต.ค. 2,025
พ.ย. 2,025
ธ.ค. 2,025
ม.ค. 2,026
ก.พ. 2,026
มี.ค. 2,026
เม.ย. 2,026
พ.ค. 2,026
มิ.ย. 2,026
ก.ค. 2,026

ละครดี ซีรีส์เด่น

ดูทั้งหมด

♫ ♫ Songs Popular ♫ ♫

ดูทั้งหมด

คลิปมาใหม่

คนดูเยอะ 👀

ดูทั้งหมด

เสน่ห์ประเทศไทย