ฮังการี จุดเปลี่ยนประชาธิปไตยอเสรีนิยม ?
ฮังการี ประเทศเล็กใจกลางยุโรป ที่มีแม่น้ำดานูบไหลผ่านกลางแผ่นดิน ริมฝั่งสายน้ำแห่งประวัติศาสตร์ อาคารทรงนีโอกอธิกขนาดมหึมาตั้งตระหง่านเหนือเส้นขอบฟ้าราวกับปราสาทที่หลุดออกมาจากเทพนิยายมากกว่าความยิ่งใหญ่ทางสถาปัตยกรรม ที่นี่อาจเป็นจุดนำพาอนาคตของยุโรปในวันที่ทวีปกำลังเผชิญสงครามภาคพื้นดินครั้งใหญ่ที่สุดนับตั้งแต่สงครามโลกครั้งที่สอง หลังจากวิกเตอร์ ออร์บาน ผู้นำที่ครองอำนาจยาวนานเกือบ 2 ทศวรรษ ต้องพ่ายแพ้การเลือกตั้ง ความพ่ายแพ้ของวิกเตอร์ ออร์บานอาจเปิดทางให้ฮังการีได้เข้าสู่กระบวนการปฏิรูปการปกครอง และทำให้ฮังการีได้มีนโยบายไปในทางเดียวกับนาโตและอียูมากขึ้นหลังจากต้องเป็นแกะดำมานาน
ฮังการี : การเปลี่ยนแปลงระบบหลังสงครามโลกครั้งที่ 2
ฮังการี ประเทศเล็ก ๆ ที่ตั้งอยู่ตรงใจกลางของทวีปยุโรป ในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 ฮังการีตัดสินใจเข้าร่วมกับฝ่ายอักษะที่นำโดยนาซีเยอรมนี เมื่อสงครามจบลงพร้อมกับความความพ่ายแพ้ของนาซีเยอรมนี โลกก็เข้าสู่ความขัดแย้งใหม่ที่เรียกว่า สงครามเย็น เมื่อทั้ง 2 ขั้วพยายามขยายขอบเขตอิทธิพลและอุดมการณ์ของฝ่ายตน ในฐานะปราการด่านหน้าเพื่อป้องกันการขยายอิทธิพลของสหรัฐอเมริกา สหภาพโซเวียตภายใต้การนำของโจเซฟ สตาลิน วางกำลังกองทัพแดงไว้ในฮังการี ใช้อิทธิพลเลือกมาตยาส ราโกซี ขึ้นมาเป็นผู้นำและเปลี่ยนแปลงระบบของฮังการีให้เป็นคอมมิวนิสต์แบบโซเวียต
ฮังการี : หนทางสู่อิสระจากการถูกกดทับ
ในฐานะหุ่นเชิดของสตาลิน มาตยาส ราโกซี พาฮังการีเข้าสู่หน้าใหม่ของประวัติศาสตร์ที่ปวดร้าว ความอยากเป็นอิสระจากการถูกกดทับเริ่มก่อร่างสร้างตัว และเริ่มชัดเจนขึ้นในปี 1953 เมื่อโจเซฟ สตาลินถึงแก่อสัญกรรม ภายใต้การนำของนิกิตา ครุสชอฟ เลขาธิการพรรคอมมิวนิสต์คนใหม่ สหภาพโซเวียตใช้แนวทางที่ผ่อนปรนต่อรัฐบริวารมากขึ้น
มาตยาส ราโกซี ผู้นำฮังการีที่กดขี่ประชาชนถูกมอสโกบีบให้ลาออก แต่แม้จะมีผู้นำคนใหม่ ชีวิตความเป็นอยู่ของผู้คนในฮังการียังไม่ดีขึ้นอย่างที่คาดหวัง ความพยายามปลดแอกฮังการีจากการควบคุมของสหภาพโซเวียตอย่างสมบูรณ์จึงดำเนินต่อโดยช่วงเวลาที่เป็นหมุดหมายสำคัญในการเรียกร้องเสรีภาพเกิดขึ้น 2 ครั้ง
ครั้งแรกคือในปี 1956 เมื่อนักศึกษาและผู้ใช้แรงงานจำนวนมากลงถนนประท้วง พรรคคอมมิวนิสต์ตัดสินใจเปลี่ยนตัวผู้นำฮังการีเพื่อลดแรงต้าน โดยผู้ที่เลือกมาใหม่คือ อิมเร นาจ ผู้ซึ่งมีแนวทางเสรีนิยมมากขึ้นทันทีที่ได้รับการแต่งตั้ง นายกรัฐมนตรี อิมเร นาจ สั่งนิรโทษกรรมนักโทษการเมืองพร้อมคำมั่นสัญญาว่าจะเร่งปฏิรูปประเทศครั้งใหญ่เพื่อให้ฮังการีเป็น “สังคมนิยมที่มีใบหน้าเป็นมนุษย์” ไม่ใช่แนวทางคอมมิวนิสต์แบบเผด็จการของสหภาพโซเวียต อีกสิ่งที่ทำอิมเร นาจ ประกาศทำคือ ถอนฮังการีออกจากข้อตกลงความมั่นคงที่ทำไว้กับสหภาพโซเวียตอย่างสนธิสัญญาวอร์ซอร์
และสิ่งนี้คือสิ่งที่ทำให้มอสโกไม่พอใจอย่างหนัก
รถถังและทหารกองทัพแดงของสหภาพโซเวียตกว่า 30,000 นายถูกส่งเข้ากรุงบูดาเปสต์ นายกรัฐมนตรี อิมเร นาจ ถูกจับกุมก่อนถูกประหารชีวิตในฐานะผู้ทรยศต่ออุดมการณ์คอมมิวนิสต์ผู้คนที่เรียกร้องเสรีภาพถูกปราบปรามอย่างโหดเหี้ยม เรียกเหตุการณ์สำคัญทางการเมืองในคราวนั้นว่า การปฏิวัติฮังการี
วิกเตอร์ ออร์บาน แกนนำเลือดใหม่ ผลักดันฮังการีสู่เสรีภาพ
แม้การปฎิวัติถูกบดขยี้ แต่ความหวังที่จะหลุดจากการครอบงำของสหภาพโซเวียตของชาวฮังการีไม่เคยจางหายไป กลางปี 1989 หมุดหมายสำคัญในการเรียกร้องเสรีภาพครั้งที่ 2 ในฮังการีก็มาถึง ผู้คนจำนวนมากออกมารวมตัวกันที่บริเวณใจกลางกรุงบูดาเปสต์ร้องหาอิสรภาพจากสหภาพโซเวียตอีกครั้ง แกนนำที่โดดเด่นที่สุดบนเวทีคือ นักศึกษาด้านกฎหมายหนุ่มวัย 25 ปีที่ชื่อว่า วิกเตอร์ ออร์บาน 23 ตุลาคม 1989 จุดเปลี่ยนครั้งสำคัญก็เกิดขึ้น
สาธารณรัฐประชาชนฮังการี ถูกเปลี่ยนชื่อเป็น สาธารณรัฐฮังการี ระบบการเมืองแบบพรรคเดียวถูกยกเลิกอย่างเป็นทางการ วันใหม่ของฮังการีได้เริ่มขึ้นและตรงกับวันครบรอบเหตุการณ์ปฏิวัติปี 1956
มีนาคม 1990 ฮังการีจัดการเลือกตั้งแบบหลายพรรคเป็นครั้งแรก และพรรคฝ่ายที่ไม่ใช่คอมมิวนิสต์คว้าชัยชนะอย่างขาดลอย แม้ในขณะนั้นเงาสหภาพโซเวียตยังทาบทาทมึนเนื่องจากมอสโกยังมีทหารประจำการในฮังการี แต่ไม่มีสิ่งใดหยุดความโหยหาเสรีภาพ ความเท่าเทียม และสายลมแห่งการเปลี่ยนแปลงที่กำลังพัดผ่านทั่วยุโรปตะวันออกได้
19 มิถุนายน 1991 พลโท วิกเตอร์ ชิลอฟ ผู้บัญชาการทหารโซเวียตนายสุดท้ายเดินข้ามพรมแดนที่เมืองซาโฮนีออกจากประเทศฮังการี และภาพนี้ได้กลายเป็นสัญลักษณ์ยุติการประจำการของกองทัพแดงอย่างเป็นทางการ และฮังการีได้กลายเป็นอิสระและรัฐเอกราชโดยสมบูรณ์
วิกเตอร์ ออร์บาน ผู้อยู่เบื้องหลังการเปลี่ยนแปลงฮังการี
หลังได้รับเอกราช ฮังการีตัดสินใจเดินทางเข้าสู่เส้นทางโลกตะวันตก
12 มีนาคม 1999 เข้าร่วมเป็นสมาชิกองค์การสนธิสัญญาแอตแลนติกเหนือหรือนาโต พร้อมกับอดีตประเทศโซเวียตอย่างโปแลนด์และสาธารณรัฐเช็ก วันที่ 1 พฤษภาคม 2004 หรือ 5 ปีต่อมา ฮังการีเปิดประตูสู่ตลาดเสรีและการสนับสนุนทางเศรษฐกิจขนานใหญ่จากยุโรปตะวันตก ด้วยการเป็นสมาชิกสหภาพยุโรป หรือ EU ต้นทศวรรษ 2000 เปี่ยมไปด้วยความหวัง ความรุ่งโรจน์ และอนาคตที่งดงาม โดยคนที่อยู่เบื้องหลังคือ นายกรัฐมนตรีวิกเตอร์ ออร์บาน
ออร์บานเข้าสู่สนามการเมืองครั้งแรกตั้งแต่ปี 1989 เป็นหนึ่งในผู้ร่วมก่อตั้งพรรค Fidesz ก่อนจะลงเลือกตั้งในการเลือกตั้งปี 1990 เขาได้รับเลือกให้เป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร แต่พรรคฟิเดสซ์ คว้าไปได้ 22 ที่นั่งจากทั้งหมด 386 ที่นั่ง ไม่เพียงพอในการเป็นรัฐบาล ก่อนได้รับเลือกให้เป็นนายกรัฐมนตรีครั้งแรกในปี 1998 ด้วยวัยเพียง 35 ปี ซึ่งทำให้เขาเป็นหนึ่งในนายกรัฐมนตรีที่อายุน้อยที่สุดในยุโรปขณะนั้น
เข้าสู่ปี 2002 ออร์บานต้องลงจากตำแหน่งและกลายเป็นผู้นำฝ่ายค้านนานถึง 8 ปี แม้ว่าพรรคฟิเดสซ์จะได้คะแนนเสียงมากที่สุด แต่ไม่สามารถรวบรวมเสียงเพื่อจัดตั้งรัฐบาลได้ ทำให้ต้องส่งต่ออำนาจให้กับพรรคสังคมนิยม (MSZP)
ปี 2010 หรืออีก 8 ปีต่อมา ออร์บานกลับมาผงาดอีกครั้งเมื่อพรรคของเขาได้คะแนนเสียงข้างมากในสภา ในการกลับมาคราวนี้ วิกเตอร์ ออร์บานเปลี่ยนไป จากนักเคลื่อนไหวหัวเสรีนิยม ชายหนุ่มผู้ซึ่งเคยเป็นพลังแห่งการเปลี่ยนแปลงค่อย ๆ เปลี่ยนกลายป็นนักการเมืองสายชาตินิยมจากการเป็นประเทศแรกที่หลุดจากอิทธิพลของคอมมิวนิสต์ วิกเตอร์ ออร์บานพาฮังการีสวนกระแสด้วยการออกห่างจากสหภาพยุโรป พาตัวเองออกจากประชาธิปไตยเสรีนิยม
ฮังการีเปลี่ยนแปลงไปอย่างไร ติดตามต่อในรายการ FLASHPOINT จุดร้อนโลก ตอน ฮังการี จุดเปลี่ยนประชาธิปไตยอเสรีนิยม ? วันพุธที่ 6 พฤษภาคม 2569 เวลา 21.30 น. ทางไทยพีบีเอส หรือรับชมย้อนหลังทุกตอน ทาง www.thaipbs.or.th/FlashPoint
FLASHPOINT จุดร้อนโลก
- 24:52
จีน-ญี่ปุ่น โอกินาวาด่านหน้าความขัดแย้ง
24 ธ.ค. 68 - 25:03
โลกยุคใหม่ โลกไร้ระเบียบ
31 ธ.ค. 68 - 26:00
บังกลาเทศ ลี้ภัยจากโลกร้อน
7 ม.ค. 69 - 25:16
เวเนซุเอลา กับจุดจบอุดมการณ์ “ชาบีสโม” ?
14 ม.ค. 69 - 23:40
อิหร่าน - เมื่อปฏิวัติอิสลามถูกท้าทาย
21 ม.ค. 69 - 27:04
กรีนแลนด์ อนาคตเอกราชที่ริบหรี่
28 ม.ค. 69 - 27:00
แคนาดา-สหรัฐฯ เพื่อนรักหักเหลี่ยมโหด
4 ก.พ. 69 - 27:09
การต่อสู้ของมหาอำนาจขนาดกลาง
11 ก.พ. 69 - 27:02
ลาติน อเมริกา การกลับมาของลัทธิมอนโร
18 ก.พ. 69 - 27:31
เบลารุส เสรีภาพในกรงทอง
25 ก.พ. 69 - 29:18
อิหร่านบนทางแพร่ง
4 มี.ค. 69 - 28:59
คิวบา 88 ปีแห่งความโดดเดี่ยว
11 มี.ค. 69 - 28:29
ซาอุดีอาระเบีย-บนทางเลือกที่ยากลำบาก
18 มี.ค. 69 - 27:14
บังกลาเทศ การเมืองใหม่ไร้เผด็จการ ?
25 มี.ค. 69 - 29:03
เลบานอน โศกนาฏกรรมของปารีสแห่งตะวันออกกลาง 1
1 เม.ย. 69 - 27:49
เลบานอน โศกนาฏกรรมของปารีสแห่งตะวันออกกลาง 2
8 เม.ย. 69 - 28:01
อิรัก ดินแดนที่ไม่เคยไร้สงคราม 1
15 เม.ย. 69 - 29:26
อิรัก ดินแดนที่ไม่เคยไร้สงคราม 2
22 เม.ย. 69 - 28:08
ปากีสถาน-อัฟกานิสถาน สัมพันธภาพที่ร้าวราน
29 เม.ย. 69 - กำลังเล่น...
ฮังการี จุดเปลี่ยนประชาธิปไตยอเสรีนิยม ?
6 พ.ค. 69 - 27:31
เอธิโอเปีย-เอริเทรีย สงครามชิงชายฝั่งทะเลแดง
13 พ.ค. 69 - 27:52
สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ ทางเดินใหม่ที่เลือกเอง
20 พ.ค. 69 - 26:56
โซมาลีแลนด์ แดนเถื่อนหรือดินแดนแห่งโอกาส
27 พ.ค. 69 - 29:21
คิวบา จุดจบของการปฏิวัติคิวบา ?
3 มิ.ย. 69 - 28:22
ปากีสถาน หนึ่งเดียวชาตินิวเคลียร์ในโลกมุสลิม
10 มิ.ย. 69 - 28:33
สงครามหุ่นยนต์ สงครามใหม่ในศตวรรษที่ 21
17 มิ.ย. 69 - 27:00
ฮังการี เมื่อแกะดำของสหภาพยุโรปเปลี่ยนสี
24 มิ.ย. 69
FLASHPOINT จุดร้อนโลก
- 24:52
จีน-ญี่ปุ่น โอกินาวาด่านหน้าความขัดแย้ง
24 ธ.ค. 68 - 25:03
โลกยุคใหม่ โลกไร้ระเบียบ
31 ธ.ค. 68 - 26:00
บังกลาเทศ ลี้ภัยจากโลกร้อน
7 ม.ค. 69 - 25:16
เวเนซุเอลา กับจุดจบอุดมการณ์ “ชาบีสโม” ?
14 ม.ค. 69 - 23:40
อิหร่าน - เมื่อปฏิวัติอิสลามถูกท้าทาย
21 ม.ค. 69 - 27:04
กรีนแลนด์ อนาคตเอกราชที่ริบหรี่
28 ม.ค. 69 - 27:00
แคนาดา-สหรัฐฯ เพื่อนรักหักเหลี่ยมโหด
4 ก.พ. 69 - 27:09
การต่อสู้ของมหาอำนาจขนาดกลาง
11 ก.พ. 69 - 27:02
ลาติน อเมริกา การกลับมาของลัทธิมอนโร
18 ก.พ. 69 - 27:31
เบลารุส เสรีภาพในกรงทอง
25 ก.พ. 69 - 29:18
อิหร่านบนทางแพร่ง
4 มี.ค. 69 - 28:59
คิวบา 88 ปีแห่งความโดดเดี่ยว
11 มี.ค. 69 - 28:29
ซาอุดีอาระเบีย-บนทางเลือกที่ยากลำบาก
18 มี.ค. 69 - 27:14
บังกลาเทศ การเมืองใหม่ไร้เผด็จการ ?
25 มี.ค. 69 - 29:03
เลบานอน โศกนาฏกรรมของปารีสแห่งตะวันออกกลาง 1
1 เม.ย. 69 - 27:49
เลบานอน โศกนาฏกรรมของปารีสแห่งตะวันออกกลาง 2
8 เม.ย. 69 - 28:01
อิรัก ดินแดนที่ไม่เคยไร้สงคราม 1
15 เม.ย. 69 - 29:26
อิรัก ดินแดนที่ไม่เคยไร้สงคราม 2
22 เม.ย. 69 - 28:08
ปากีสถาน-อัฟกานิสถาน สัมพันธภาพที่ร้าวราน
29 เม.ย. 69 - กำลังเล่น...
ฮังการี จุดเปลี่ยนประชาธิปไตยอเสรีนิยม ?
6 พ.ค. 69 - 27:31
เอธิโอเปีย-เอริเทรีย สงครามชิงชายฝั่งทะเลแดง
13 พ.ค. 69 - 27:52
สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ ทางเดินใหม่ที่เลือกเอง
20 พ.ค. 69 - 26:56
โซมาลีแลนด์ แดนเถื่อนหรือดินแดนแห่งโอกาส
27 พ.ค. 69 - 29:21
คิวบา จุดจบของการปฏิวัติคิวบา ?
3 มิ.ย. 69 - 28:22
ปากีสถาน หนึ่งเดียวชาตินิวเคลียร์ในโลกมุสลิม
10 มิ.ย. 69 - 28:33
สงครามหุ่นยนต์ สงครามใหม่ในศตวรรษที่ 21
17 มิ.ย. 69 - 27:00
ฮังการี เมื่อแกะดำของสหภาพยุโรปเปลี่ยนสี
24 มิ.ย. 69




























































