โพสต์อ้าง “อันวาร์” วอนไทยหยุดเล่นสงกรานต์เพราะเป็นของเขมร แท้จริงเพียงเพจปลอมกุข่าว

Thai PBS Verify พบที่มาของข่าวจาก: Threads

โพสต์ข่าวปลอมที่มีการพบบนแพลตฟอร์ม Trend เมื่อวันที่ 19 ก.พ. 2569

Thai PBS Verify มีการพบโพสต์ภาพบทแพลตฟอร์ม Threads โดยผู้ใช้ Khrbkhrawhnkhng ที่ได้มีการโพสต์เอาไว้เมื่อวันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2569 พร้อมระบุข้อความว่า

ไอ้อัลวาล์มึงไม่…สักเรื่องนึงได้มั๊ยหรือมึงจะตุย

ซึ่งในปัจจุบันโพสต์ดังกล่าวสามารถทำยอดไลก์ไปได้กว่า 220 ครั้ง มียอดผู้เข้ามาแสดงความคิดเห็นกว่า 100 ครั้ง รีโพสต์ 9 ครั้ง และการแชร์ต่ออีก 14 ครั้ง โดยความคิดเห็นส่วนใหญ่ไปทางที่เชื่อว่าข่าวดังกล่าวเป็นเรื่องจริง แต่ก็มีบางส่วนที่เห็นหรือจับสังเกตว่าข่าวดังกล่าวเป็นเรื่องจริงหรือข่าวเท็จ

เพจสื่อดังเสนอข่าวจริงหรือไม่ ?

Thai PBS Verify ได้ค้นหาด้วยคำสำคัญ ด้วยการนำชื่อของเพจดังกล่าวไปตรวจสอบ พบเพจที่ใช้ชื่อว่า “ข่าว สด” บนแพลตฟอร์ม Facebook ได้มีการสร้างโพสต์เมื่อวันที่ 18 ก.พ. 69 พร้อมระบุข้อความเอาไว้ว่า

“อันวาร์” นายกมาเลเซีย ออกมาเรียกร้องให้ไทยหยุดเล่นสงกรานต์ เพราะสงกรานต์เกิดขึ้นที่กัมพูชาเป็นที่แรกของโลก ไทยจึงไม่มีสิทธิ์เล่นสงกรานต์ ถ้าเขมรไม่อนุญาต…

โพสต์ต้นฉบับบนแพลตฟอร์ม Facebook เมื่อวันที่ 18 ก.พ. 69 ก่อนที่จะถูกลบในเวลาต่อมา

โพสต์ดังกล่าวสามารถเรียกการตอบโต้ได้กว่า 2,100 ครั้ง การแสดงความเห็นกว่า 808 ครั้ง และการแชร์ต่อกว่า 46 ครั้ง

เราทำการตรวจสอบเพจ Facebook ต้นตอที่ได้มีการโพสต์ข่าวดังกล่าวเอาไว้ ซึ่งได้ใช้ชื่อเพจว่า “ข่าว สด” รวมถึงใช้ภาพโปรไฟล์เลียนแบบภาพโปรไฟล์ของเพจ ข่าวสด ที่เป็นสื่อจริง ทำให้เกิดความเข้าใจผิดได้ โดยเพจดังกล่าวเพิ่งถูกสร้างขึ้นเมื่อวันที่ 21 มี.ค. 67 ที่ผ่านมา มีผู้ดูแลเพจอยู่ในประเทศไทย และมีผู้ติดตามกว่า 230,000 คน

อย่างไรก็ตามหากว่าเป็นเพจข่าวของช่อง “ข่าวสด” จริง ควรจะต้องมีการเขียนว่า “Khaosod – ข่าวสด” ตามด้วยสัญลักษณ์ Verify หรือเครื่องหมายยืนยันตัวตน, พร้อมแนบลิงก์อีเมล กับเบอร์โทรติดต่อเอาไว้ รวมถึงต้องใช้รูปโปรไฟล์ ขาว-ดำ เพื่อไว้ทุกข์ และมีผู้ติดตามกว่า 24 ล้านคน

ภาพเปรียบเทียบความแตกต่างของเพจ “ข่าวสด” จริง (ซ้าย) กับเพจ “ข่าว สด” ปลอม (ขวา)

ก่อนที่ในภายหลังจะพบว่าทั้งโพสต์ข่าว และเพจข่าวปลอมดังกล่าวได้ถูกลบออกไปจากหน้าแพลตฟอร์มไปเมื่อวันที่ 19 ก.พ. 69 ที่ผ่านมา

Thai PBS Verify ตรวจสอบข้อมูลเพิ่มเติม ด้วยการค้นหาไปยังสำนักข่าวของ 2 ประเทศ ประกอบด้วยสักนักข่าว Khmer Time, KBN News, Oknha News ของประเทศกัมพูชา และ The Star กับ Malaymail ของประเทศมาเลเซีย พร้อมค้นหาด้วยคำว่า “สงกรานต์ (Songkran / សង្ក្រាន្ត)” แต่กลับไม่พบเนื้อหาใด ๆ ที่มีการพูดถึงวันสงกรานต์ หรือคำกล่าวอ้างเดียวกับโพสต์จากเพจ “ข่าว สด” โดยเฉพาะในช่วงเดือน ก.พ. 69 ที่ผ่านมา จากเว็บไซต์ทั้งหมดที่กล่าวมา

สถานการณ์ปัจจุบันเกี่ยวกับสงกรานต์เป็นอย่างไร ?

นอกจากนี้ Thai PBS News ยังได้มีการโพสต์บทความข่าว “วธ.ชี้กัมพูชาชง “มหาสงกรานต์” ต่อยูเนสโก ไม่กระทบสงกรานต์ไทยที่ขึ้นทะเบียนแล้ว” เอาไว้เมื่อวันที่ 15 กุมภาพันธ์ 2569 โดยมีใจความว่า

กรณีปรากฏกระแสข่าวว่า กัมพูชาเสนอรายการ Mohasangkran chnam thmey, the traditional Khmer New Year in Cambodia เข้าสู่กระบวนการพิจารณาเป็นรายการตัวแทนมรดกวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ของมนุษยชาติต่อ UNESCO

วันที่ 14 ก.พ.2569 นางยุถิกา อิศรางกูร ณ อยุธยา อธิบดีกรมส่งเสริมวัฒนธรรม กล่าวว่า กรมส่งเสริมวัฒนธรรมตรวจสอบข้อมูลจากเว็บไซต์ทางการของ UNESCO พบว่าเป็นข้อมูลจริงที่ปรากฏในระบบฐานข้อมูลขององค์การฯ

ข่าวกระทรวงวัฒนธรรมยืนยันเรื่องกัมพูชาชงเรื่อง “มหาสงกรานต์” ของกัมพูชา ยืนยันว่าไม่กระทบสงกรานต์ไทย โดย Thai PBS News

ข้อมูลในเว็บไซต์ดังกล่าวระบุว่า ประเทศกัมพูชามีรายการที่รอพิจารณาในรอบปี 2569 จำนวน 1 รายการ ได้แก่ Traditional Khmer wedding และมีรายการ Mohasangkran chnam thmey, the traditional Khmer New Year in Cambodia ซึ่งอยู่ในขั้นตอนเตรียมเข้าสู่กระบวนการพิจารณาในปีถัดไปตามลำดับขั้นตอนของอนุสัญญา

อธิบดีกรมส่งเสริมวัฒนธรรม กล่าวว่า ก่อนหน้านี้ในปี 2564 กระทรวงวัฒนธรรมยื่นเสนอ “สงกรานต์ในประเทศไทย (Songkran in Thailand, traditional Thai New Year festival)” ต่อยูเนสโก และได้รับการประกาศขึ้นทะเบียนเป็นรายการตัวแทนมรดกวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ของมนุษยชาติ เมื่อปี 2566 เรียบร้อยแล้ว โดยการขึ้นทะเบียนดังกล่าวมีผลสมบูรณ์และไม่ถูกกระทบจากการเสนอของประเทศอื่น

ทั้งนี้ ตามกรอบอนุสัญญาว่าด้วยการสงวนรักษามรดกวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ ค.ศ.2003 ของ UNESCO มีวัตถุประสงค์สำคัญเพื่อการคุ้มครอง อนุรักษ์และส่งเสริมการสืบทอดมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมไม่ให้สูญหาย และเพื่อสร้างความตระหนักรู้ถึงคุณค่าในระดับท้องถิ่น ระดับชาติและระดับนานาชาติ อนุสัญญาดังกล่าวไม่ได้มีเจตนาเพื่อรับรองความเป็นเจ้าของแต่เพียงผู้เดียวของประเทศใดประเทศหนึ่ง เนื่องจากมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมหลายรายการอาจมีปรากฏในหลายประเทศได้

นอกจากนี้ อธิบดีกรมส่งเสริมวัฒนธรรม ได้ยกตัวอย่างกรณีของสาธารณรัฐแห่งสหภาพเมียนมา ซึ่งเสนอรายการ “Myanmar traditional New Year Atā Thingyan festival” และได้รับการประกาศขึ้นทะเบียนเป็นรายการตัวแทนมรดกวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ของมนุษยชาติจากยูเนสโก เมื่อปี 2567 โดยเป็นประเพณีปีใหม่ตามสุริยคติที่จัดขึ้นในช่วงกลางเดือน เม.ย. เช่นเดียวกับประเทศในภูมิภาค

กัมพูชาเสนอรายการดังกล่าว ถือเป็นสิทธิของรัฐภาคีสมาชิกภายใต้อนุสัญญาฯ การพิจารณาจะมุ่งเน้นการปฏิบัติ การแสดงออกและการมีส่วนร่วมของชุมชนภายใต้อาณาเขตของประเทศผู้เสนอ พร้อมทั้งแผนการคุ้มครองและหลักฐานทางวิชาการประกอบการพิจารณา

นางยุถิกา กล่าวอีกว่า ประเทศไทยเข้าเป็นภาคีอนุสัญญาฯ เมื่อวันที่ 10 มิ.ย.2559 และปัจจุบันมีรายการมรดกวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ที่ได้รับการประกาศขึ้นทะเบียนในระดับนานาชาติ จำนวน 6 รายการ ประเภทบัญชีตัวแทนมรดกวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ของมนุษยชาติ ได้แก่

• โขน (ปี 2561)
• นวดไทย (ปี 2562)
• โนรา (ปี 2564)
• สงกรานต์ (ปี 2566)
• ต้มยำกุ้ง (ปี 2567)
• เคบายา (ปี 2567 – เสนอแบบมรดกร่วม ร่วมกับมาเลเซีย สิงคโปร์ อินโดนีเซียและบรูไนฯ)

นอกจากนี้ยังมีรายการที่อยู่ระหว่างเตรียมเข้าสู่กระบวนการพิจารณาอีก 4 รายการ ได้แก่ ชุดไทย มวยไทย ผ้าขาวม้า และลอยกระทง โดยรายการ “ชุดไทย” มีกำหนดเข้าสู่การพิจารณาในปี 2569 พร้อมย้ำว่า กรมส่งเสริมวัฒนธรรมติดตามความเคลื่อนไหวของประเทศต่าง ๆ อย่างใกล้ชิด และประสานความร่วมมือกับประเทศในภูมิภาค เพื่อเสริมสร้างความเข้าใจและความร่วมมือทางวัฒนธรรม อันจะนำไปสู่การยอมรับและการชื่นชมคุณค่ามรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมร่วมกันในระดับสากล

“การขึ้นทะเบียนมรดกวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ เป็นกระบวนการเพื่อการคุ้มครองและสืบทอด ไม่ใช่การแข่งขันหรือการช่วงชิงความเป็นเจ้าของ วัฒนธรรมคือมรดกร่วมของมนุษยชาติ“ อธิบดีกรมส่งเสริมวัฒนธรรม กล่าว

เรื่องจริงเป็นอย่างไร ?

โพสต์ข่าวดังกล่าว เป็นเพียงข่าวปลอม ที่ถูกเผยแพร่โดยเพจ Facebook ที่ปลอมขึ้นมาให้เหมือนกับเว็บไซต์ข่าวดังของจริง แต่ไม่มีมูลความจริง อ้างอิงจากเว็บไซต์ข่าวทางการของทั้ง 2 ประเทศ ก่อนที่โพสต์ และเพจข่าวดังกล่าว จะถูกลบไปในเวลาต่อมา