โพสต์อ้างเกาหลีเหนือเฮ “อนุทิน” ชนะเลือกตั้ง แท้จริงเป็นขบวนต้อนรับ “คิมจองอึน” ปี 59
Thai PBS Verify พบแหล่งที่มาของข่าวปลอมจาก: Facebook
ภาพเพจเฟซบุ๊ก แฟนข่าว TOP NEWS THAILAND แชร์โพสต์ภาพการเฉลิมฉลอง ของเกาหลีเหนืออ้างว่า “เฉลิมฉลองว่าอนุทินชนะการเลือกตั้ง”
Thai PBS Verify พบเพจเฟซบุ๊ก แฟนข่าว TOP NEWS THAILAND แชร์โพสต์ภาพการเฉลิมฉลอง ของเกาหลีเหนือ พร้อมระบุว่า
“เกาหลีเหนือเฮ!! อนุทินชนะเลือกตั้ง ชาวเกาหลีเหนือรวมตัวกันที่จตุรัสกวังฮวามุน เพื่อแห่ดีใจอนุทินชนะการเลือกตั้งได้เป็นนายกอีกสมัย ชาวเกาหลีเหนือ หวังรวมชาติกับเกาหลีใต้เป็นเกาหลีหนึ่งเดียว ด้วยความเชื่ออันแรงกล้าที่มีต่อนายกอนุทิน ด้วยการถือธงสีแดงและนำดอกไม้มาเป็นกำลังใจให้อนุทินผ่านจอมอนิเตอร์บริเวณจตุรัส”
ซึ่งโพสต์ดังกล่าวมีการแสดงความรู้สึก 440 ครั้ง รวมถึงมีการแสดงความคิดเห็นอยู่ที่ 128 ข้อความ
เกาหลีเหนือฉลองให้การชนะเลือกตั้งของ “อนุทิน” จริงหรือไม่?
Thai PBS Verify นำภาพในโพสต์ดังกล่าว ไปตรวจสอบด้วยเครื่องมือตรวจสอบภาพด้วย Google Lens พบว่า เป็นภาพที่เกาหลีเหนือจัดขบวนพาเหรด ที่จัตุรัสคิม อิลซอง ในกรุงเปียงยาง เพื่อเฉลิมฉลองการประชุมใหญ่ของพรรคผู้ปกครอง โดยผู้คนต่างแสดงปฏิกิริยาเมื่อเห็นผู้นำเกาหลีเหนือ คิม จองอึน เมื่อวันที่ 11 พ.ค. 59 ของเว็บไซต์ huffpost
ภาพเปรียบเทียบจากโพสต์ที่อ้างว่าชาวเกาหลีเหนือดีใจที่อนุทินชนะเลือกตั้ง (ซ้าย) และภาพข่าวเกาหลีเหนือจัดขบวนพาเหรด ที่จัตุรัสคิม อิลซอง ในกรุงเปียงยาง (ขวา)
นอกจากนี้เมื่อเข้าไปดูรายละเอียดเนื้อหาของเว็บไซต์พบภาพอื่น เมื่อค้นหาด้วย Google Maps ที่ระบุว่าได้ว่าเป็นเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นที่จัตุรัสคิม อิลซอง ในกรุงเปียงยาง เกาหลีเหนือ
ภาพเปรียบเทียบ Korean Central History Museum ในเว็บไซต์ huffpost (ซ้าย) และ Google Maps (ขวา)
เรื่องจริงเป็นอย่างไร ?
Thai PBS Verify พบว่าภาพในโพสต์ดังกล่าวที่อ้างว่า เกาหลีเหนือดีใจที่นายอนุทิน ชาญวีรกูล ชนะการเลือกตั้ง เป็นภาพที่เกาหลีเหนือจัดขบวนพาเหรด ที่จัตุรัสคิม อิลซอง ในกรุงเปียงยาง เพื่อเฉลิมฉลองการประชุมใหญ่ของพรรคผู้ปกครองโดยผู้คนต่างแสดงปฏิกิริยาเมื่อเห็นผู้นำเกาหลีเหนือ คิม จองอุน เมื่อวันที่ 11 พ.ค. 59 ไม่ใช่ภาพเหตุการณ์แสดงความยินดีที่นายอนุทิน ชนะการเลือกตั้งแต่อย่างใด
กระบวนการตรวจสอบ
- ตรวจสอบภาพด้วยเครื่องมือตรวจสอบภาพ : เมื่อนำภาพไปตรวจสอบภาพด้วยเครื่องมือตรวจสอบภาพ Google Lens พบว่าไปตรวจกับภาพเกาหลีเหนือจัดขบวนพาเหรด ที่จัตุรัสคิม อิลซอง ในกรุงเปียงยาง เพื่อเฉลิมฉลองการประชุมใหญ่ของพรรคผู้ปกครองโดยผู้คนต่างแสดงปฏิกิริยาเมื่อเห็นผู้นำเกาหลีเหนือ คิม จองอุน เมื่อวันที่ 11 พ.ค. 59
- ตรวจสอบผ่าน Google Maps: เมื่อเข้าไปดูรายละเอียดเนื้อหาของเว็บไซต์พบภาพอื่น เมื่อค้นหาด้วย Google Maps ที่ระบุว่าได้ว่าเป็นเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นที่จัตุรัสคิม อิลซอง ในกรุงเปียงยาง เกาหลีเหนือ
ผลกระทบเมื่อได้รับข้อมูลเท็จ
- ความเข้าใจผิดอย่างรุนแรง: ผู้ที่ไม่ได้ติดตามข่าวต่างประเทศอาจหลงเชื่อว่าต่างชาติให้ความสนใจการเมืองไทยในระดับที่ “เกินจริง” นำไปสู่การตัดสินใจหรือมีความเชื่อที่ผิดเพี้ยน
- การถูกหลอกใช้เป็นเครื่องมือ: ข้อมูลเท็จมักถูกออกแบบมาให้ “ถูกใจ” ฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง เมื่อเรากดแชร์ เราจะกลายเป็นส่วนหนึ่งของขบวนการไอโอ (Information Operation) โดยไม่รู้ตัว
- ความแตกแยกที่เพิ่มขึ้น: ข้อมูลเท็จแบบนี้มักถูกนำไปล้อเลียน (Satire) หรือถากถางฝ่ายตรงข้าม ซึ่งจะไปกระตุ้นโทสะและความเกลียดชังระหว่างกลุ่มการเมืองให้รุนแรงขึ้น
- ทำลายความน่าเชื่อถือของกระบวนการเลือกตั้ง: การสร้างข่าวปลอมเกี่ยวกับชัยชนะที่ดู “เกินจริง” หรือ “ผิดปกติ” (เช่น ต่างชาติมาดีใจด้วยอย่างบ้าคลั่ง) อาจทำให้เกิดความระแวงในความโปร่งใสของผลการเลือกตั้งจริงได้
- ลดทอนคุณค่าของความจริง: เมื่อข่าวปลอมมีปริมาณมาก ประชาชนจะเริ่มเกิดอาการ “ข่าวไหนก็เชื่อไม่ได้” (Cynicism) ทำให้ข้อมูลที่เป็นข้อเท็จจริงจริงๆ ถูกมองข้ามไป
- ภาพลักษณ์เสียหาย: แม้เจ้าตัวไม่ได้เป็นคนทำ แต่การมีข่าวปลอมที่ดู “อวยเกินเหตุ” ออกมา มักจะทำให้เกิดกระแสตีกลับ (Backlash) กลายเป็นเป้าสายตาให้คนเข้ามาด่าทอหรือมองว่าเป็นคนสร้างเรื่องขึ้นมาเอง
- ความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ: การนำภาพผู้นำหรือประชาชนประเทศอื่น (ในกรณีนี้คือเกาหลีเหนือ) มาล้อเลียนหรือบิดเบือน อาจส่งผลต่อภาพลักษณ์และความละเอียดอ่อนทางการทูตได้หากมีการขยายผลในระดับสากล
ข้อแนะนำเมื่อได้ข้อมูลเท็จนี้ ?
- ใช้หลัก “หยุด คิด และเช็ก” : อย่าเพิ่งกดแชร์หรือคอมเมนต์ทันที แม้ข้อมูลนั้นจะตรงกับความเชื่อของเราหรือดูน่าขำก็ตาม รวมถึงตั้งคำถามว่า “มันเป็นไปได้จริงหรือ?” เช่น ทำไมชาวเกาหลีเหนือถึงต้องมาสนใจผลเลือกตั้งไทยขนาดนั้น? และตรวจสอบว่ามีสำนักข่าวหลัก รายงานเรื่องนี้หรือไม่ หากมีแค่โพสต์ลอยๆ ในโซเชียล ให้สันนิษฐานไว้ก่อนว่าเป็นข่าวปลอม
- ตรวจสอบ “แหล่งที่มา” และ “บริบทภาพ” : ข่าวปลอมมักใช้ภาพเก่ามาเล่าใหม่ คุณสามารถใช้ Google Lens หรือเครื่องมือค้นหาภาพ เพื่อดูว่าภาพต้นฉบับมาจากไหน และเช็กวันที่เพราะข่าวปลอมมักนำภาพเหตุการณ์ในอดีตมาอ้างว่าเป็นเหตุการณ์ปัจจุบัน
