วันนี้ (28 ก.ค.) ผู้สื่อข่าวไทยพีบีเอสรายงานว่า ในการบันทึกเทปรายการสาระประชามติ ของสถานีโทรทัศน์ไทยพีบีเอส ซึ่งจัดขึ้นเพื่อเป็นพื้นที่ถกแถลง 10 ประเด็นสำคัญในร่างรัฐธรรมนูญ ผ่านมุมมองของฝ่ายเห็นด้วยและไม่เห็นด้วย เพื่อให้ประชาชนได้รับรู้ข้อมูลที่รอบด้าน ก่อนถึงวันออกเสียงลงประชามติ เมื่อวานนี้ (27ก.ค.59) มีการถกแถลงในประเด็น “สิทธิในร่างรัฐธรรมนูญอยู่ตรงไหน?” โดยมี นายสรรพสิทธิ์ คุมพ์ประพันธ์ ผู้ชำนาญการประจำคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ และนายประสาร มฤคพิทักษ์ อดีตสมาชิกสภาปฏิรูปแห่งชาติ เป็นฝ่ายเห็นด้วยว่าร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้เปิดกว้างเรื่องสิทธิเสรีภาพของประชาชน ขณะที่ นพ.นิรันดร์ พิทักษ์วัชระ อดีตกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ และนายภาคภูมิ วิธานติรวัฒน์ ประธานสมัชชาองค์เอกชนด้านการคุ้มครองสิ่งแวดล้อมและอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ เป็นตัวแทนฝ่ายไม่เห็นด้วย
นพ.นิรันดร์ พิทักษ์วัชระ ระบุว่า ร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ ทำให้อำนาจรัฐเป็นใหญ่ ประชาชนแค่มีส่วนร่วม ทั้งที่ความจริงแล้วประชาชนต้องเป็นผู้ทรงสิทธิ และรัฐมีหน้าที่คุ้มครอง เห็นได้จากรัฐธรรมนูญเดิม เคยกำหนดหมวดสิทธิเสรีภาพเป็นตัวตั้ง ทำให้รัฐต้องปฏิบัติหน้าที่ตาม แต่ในร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ สิทธิเสรีภาพถูกย้าย ไปอยู่ในหมวดหน้าที่ของรัฐ จึงดูเหมือนว่ารัฐเป็นตัวตั้ง หรือเป็นผู้กำหนดสิทธิให้แก่ประชาชน จึงเกิดคำถามว่า หากรัฐไม่ให้สิทธิ ประชาชนก็จะไม่ได้รับสิทธิอย่างที่ควรได้ หรือเท่าที่เคยได้รั[
นพ.นิรันดร์ พิทักษ์วัชระ ยกตัวอย่าง “ประเด็นสิทธิชุมชน” ซึ่งถือเป็นประเด็นที่ถูกลดทอนและน่าเป็นห่วงในร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ เห็นได้จากการให้รัฐมีอำนาจหน้าที่ ประชาชนเป็นผู้มีส่วนร่วมเล็กๆ ซึ่งต่างจากรัฐธรรมนูญปี 2540 และ 2550 ที่กำหนดให้ชุมชนมีสิทธิและอำนาจในการใช้ประโยชน์และการบริหารจัดการทรัพยากร
สอดคล้องกับความเห็นของนายภาคภูมิ วิธานติรวัฒน์ ประธานสมัชชาองค์เอกชนด้านการคุ้มครองสิ่งแวดล้อมและอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ ที่เห็นด้วยว่า ร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ ถดถอยกว่ารัฐธรรมนูญปี 2540 ด้วยวิธีการที่กฎหมายบัญญัติ
ขณะที่นายสรรพสิทธิ์ คุมพ์ประพันธ์ ผู้ชำนาญการประจำคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติฝ่ายเห็นด้วยว่าร่างรัฐธรรมนูญให้สิทธิเสรีภาพประชาชนครบถ้วนและเปิดกว้าง ยืนยันว่า อำนาจอธิปไตยของภาคประชาชน ที่มีตามรัฐธรรมนูญปี 2540 และปี 2550 ยังคงอยู่ สิทธิชุมชนยังคงได้รับการคุ้มครอง ซึ่งร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ ยังทำให้เห็นช่องทางการปฏิบัติงานของภาครัฐ และทำให้สิทธิเสรีภาพเป็นจริงมากขึ้น
ส่วนข้อกังวลของหลายฝ่ายว่าบทเฉพาะการที่ระบุในร่างรัฐธรรมนูญ อาจทำให้คำสั่งของ คสช.ถูกบัญญัติเป็นกฎหมายในระยะยาว และละเมิดสิทธิเสรีภาพของประชาชน เช่น คำสั่งยกเลิกผังเมืองในเขตเศรษฐกิจพิเศษ นายสรรพสิทธิ์ ชี้แจงว่า คำสั่งที่ประชาชนเห็นว่าเป็นปัญหา สามารถยกเลิกได้โดยรัฐสภา หรือหากรัฐสภาไม่ดำเนินการ ประชาชนสามารถรวมรายชื่อและยื่นข้อเสนอในประเด็นดังกล่าวได้
ติดตามรายละเอียดเพิ่มเติมได้ใน รายการ “สาระประชามติ” ตอน สิทธิในร่างรัฐธรรมนูญอยู่ตรงไหน? ในวันที่ 28 ก.ค. 2559 เวลา 21.00 น. และออกอากาศซ้ำในวันที่ 29 ก.ค.2559 เวลา 13.00 น.
พิชญาพร โพธิ์สง่า