Profile icon

ภาพ “หมา–แมวฮีโร่” พบลายน้ำ–ตัวอักษรเพี้ยน เครื่องมือตรวจสอบชี้ชัดถูกสร้างด้วย AI

ข่าวปลอมDateClock icon16:46|วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีViews0
Thai PBS Verify ตรวจสอบพบว่าภาพไวรัลอ้าง “หมา–แมวฮีโร่ช่วยสัตว์หนีน้ำท่วมภาคใต้” ที่ถูกแชร์กว้างบนโลกออนไลน์ไม่ได้เป็นเหตุการณ์จริง แต่เป็นภาพที่สร้างจากเทคโนโลยี AI หลังพบทั้งลายน้ำ Gemini AI และความผิดปกติของรายละเอียดภาพ รวมทั้งผลตรวจจาก Google Lens และ SynthID ยืนยันว่าภาพไม่ได้เกิดขึ้นในสถานการณ์น้ำท่วมจริงที่ภาคใต้ตามที่อ้าง

Thai PBS Verify พบแหล่งที่มาจาก: Facebook

ตรวจสอบพบภาพไวรัลอ้างหมา–แมวฮีโร่ ช่วยเหลือสัตว์ช่วงน้ำท่วมภาคใต้
ระบุว่าเป็นภาพซึ้งใจจากเหตุการณ์จริงในวันที่พายุถล่มภาคใต้ โดยมีสุนัขและแมวช่วยกันพาสัตว์ตัวเล็กหนีน้ำ จนเกิดเป็นกระแสการส่งต่อในโลกออนไลน์ มีทั้งคนเข้ามาแสดงความคิดเห็นในลักษณะชื่นชมและให้ความคิดเห็นว่าภาพดังกล่าวสร้างจากเทคโนโลยี AI

ข้อความกำกับภาพระบุว่า

มิตรภาพล้านความหมาย เหตุการณ์น้ำท่วม จ.สงขลา เจอภาพนี้ไป ฮิลใจสุดๆ 

#น้องหมาช่วยชีวิตน้องแมวจากน้ำท่วม

โพสต์อ้างภาพสุนัขช่วยเหลือแมวในช่วงน้ำท่วมภาคใต้

ภาพหมาแมวฮีโร่เป็นภาพจริงหรือไม่ ?

อย่างไรก็ตาม Thai PBS Verify ตรวจสอบพบว่า ภาพดังกล่าวเป็นภาพที่สร้างจาก AI ไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงในพื้นที่น้ำท่วม จึงมีความเสี่ยงทำให้ประชาชนเข้าใจผิดว่าเป็นภาพจากสถานการณ์จริงที่ภาคใต้กำลังประสบอยู่

ขั้นตอนการตรวจสอบ

เมื่อนำภาพส่วนหนึ่งจากชุดภาพหมา-แมวฮีโร่จากไวรัลดังกล่าวไปตรวจสอบด้วย Google Lens พบว่าภาพเหล่านี้สร้างจาก AI ของ Google

ภาพบันทึกหน้าจอเมื่อนำภาพไวรัลดังกล่าวไปตรวจสอบโดยใช้เครื่องมือตรวจสอบภาพ Google Lens พบรายละเอียดภาพว่าสร้างจาก Google AI

ขณะเดียวกันเมื่อนำภาพดังกล่าวไปตรวจสอบด้วยเครื่องมือตรวจสอบภาพ AI ด้วย SynthID พบว่ามีแนวโน้มสูงที่ภาพนี้สร้างโดย AI

ภาพบันทึกหน้าจอที่นำภาพดังกล่าวไปตรวจสอบโดย SynthID เครื่องมือตรวจสอบภาพ AI พบว่าภาพดังกล่าวมีแนวโน้มสูงที่สร้างโดย AI

ตรวจสอบพบลายน้ำ AI และข้อสังเกตอื่น ๆ

ข้อสังเกตอีกประการที่พบคือมีลายน้ำ Gemini AI ปรากฏอยู่บริเวณมุมขวาล่างของภาพ ซึ่งเป็นหนึ่งในสัญญาณว่าภาพถูกสร้างด้วยปัญญาประดิษฐ์ นอกจากนี้ยังพบว่า ตัวอักษรภาษาไทยบนแขนเสื้อของบุคคลที่แต่งกายคล้ายทีมกู้ภัยไม่สามารถอ่านเป็นคำที่มีความหมายได้ ลักษณะเช่นนี้เป็นข้อผิดปกติที่มักพบในภาพที่สร้างโดย AI

สังเกตพบอักษรภาษาไทยบนแขนเสื้อของทีมกู้ภัยที่ไม่สามารถอ่านเป็นคำที่มีความหมายได้ และลายน้ำ Gemini AI ปรากฏอยู่บริเวณมุมขวาล่างของภาพ ซึ่งเป็นหนึ่งในสัญญาณว่าภาพถูกสร้างด้วยปัญญาประดิษฐ์

อีกจุดที่บ่งชี้ความไม่สมจริงคือระดับน้ำในภาพมีความไม่สอดคล้องกัน โดยแม้จะมีการใช้เรือในภาพ แต่ในระยะใกล้เคียงกันกลับเห็นว่า ระดับน้ำอยู่เพียงแค่ขาของแมว ซึ่งไม่สอดคล้องกับสภาพพื้นที่ที่ต้องใช้เรือ

ระดับน้ำในภาพมีความไม่สอดคล้องกัน โดยแม้จะมีการใช้เรือในภาพ แต่ในระยะใกล้เคียงกันกลับเห็นว่า ระดับน้ำอยู่เพียงแค่ขาของแมว ซึ่งไม่สอดคล้องกับสภาพพื้นที่ที่ต้องใช้เรือจริง

วิธีสังเกตภาพ–คลิป AI เบื้องต้น 

  • ตรวจสอบที่มา: แชร์มาจากบัญชีไม่รู้จัก ไม่ระบุวัน–เวลา ไม่มีข้อมูลสถานที่ชัดเจน
  • ดูคุณภาพภาพ/วิดีโอ: มีความผิดธรรมชาติ เช่น ขอบภาพเบี้ยว รายละเอียดละลาย แสงเงาไม่สัมพันธ์
  •  เช็กสภาพแวดล้อม: น้ำไหลย้อนทิศ โครงสร้างอาคารแปลก สัตว์มีสัดส่วนหรือท่าทางผิดธรรมชาติ หรือเป็นพื้นที่ที่ไม่เคยมีประวัติน้ำท่วม
  • เทียบกับข้อมูลจริง: ตรวจสอบประกาศจากหน่วยงานทางการหรือภาพจากหน่วยงานทางการ เช่น กรมอุตุนิยมวิทยา / ปภ. / หน่วยงานท้องถิ่น หรือสื่อที่มีทีมตรวจสอบข้อเท็จจริง
  • มองหาลายน้ำหรือเครดิตแปลก ๆ: ถ้าพบชื่อเครื่องมือ AI หรือเครดิตที่ดูไม่ปกติ ควรตั้งข้อสงสัยว่าอาจสร้างขึ้น

เรื่องจริงเป็นอย่างไร

ตรวจสอบพบว่าภาพไวรัล “หมา–แมวฮีโร่ช่วยสัตว์ช่วงน้ำท่วมภาคใต้” ไม่ได้เป็นภาพจากเหตุการณ์จริง แต่เป็นภาพที่ สร้างขึ้นด้วยเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) ทั้งหมด จากการตรวจสอบด้วยเครื่องมืออย่าง Google Lens และ SynthID ชี้ชัดว่าภาพดังกล่าวถูกสร้างจากระบบ AI ของ Google ขณะเดียวกันยังพบ ลายน้ำ Gemini AI บริเวณมุมขวาล่าง รวมถึง ตัวอักษรภาษาไทยบนเสื้อทีมกู้ภัยที่อ่านไม่ออกหรือไม่มีความหมาย ซึ่งเป็นลักษณะผิดปกติที่มักพบในภาพ AI

 

Verification Documentกระบวนการตรวจสอบ

1.ตรวจสอบตรวจสอบภาพด้วย Google Lens (Reverse Image Search): เมื่อนำภาพส่วนหนึ่งของชุดไวรัลไปค้นหา พบข้อมูลระบุว่า เป็นภาพที่สร้างจาก Google AI และไม่พบการเชื่อมโยงกับเหตุการณ์จริงหรือข่าวน้ำท่วมภาคใต้

2.ตรวจสอบด้วยเครื่องมือ AI Detection (SynthID): ผลการวิเคราะห์ชี้ว่า ภาพมีความเป็นไปได้สูงมากว่าถูกสร้างด้วย AI

3.ตรวจสอบความผิดปกติในภาพ: พบข้อบ่งชี้หลายอย่างว่าเป็นภาพดัดแปลงโดย AI ได้แก่ ลายน้ำ Gemini AI ที่มุมขวาล่างของภาพ, ตัวอักษรภาษาไทยบนแขนเสื้อกู้ภัยเป็นคำที่อ่านไม่ออกหรือไม่มีความหมาย, ความไม่สมจริงของระดับน้ำ (ในภาพมีเรือใช้งาน แต่บริเวณใกล้กันระดับน้ำสูงเพียงข้อขาของแมว) รวมถึงความไม่สมจริงของรายละเอียดภาพ

ผลกระทบจากข้อมูลเท็จเหล่านี้

  1. ทำให้ประชาชนเข้าใจผิดเกี่ยวกับสถานการณ์น้ำท่วมจริง: ระดับน้ำในภาพอาจคลาดเคลื่อนกับเหตุการณ์จริงและบิดเบือนข้อเท็จจริงเรื่องสัตว์ในภาพที่ไม่มีความสมเหตุสมผล
  2. เบี่ยงเบนความสนใจจากข่าวจริงในพื้นที่ประสบภัย: ทำให้ประเด็นสำคัญ เช่น การอพยพ การบริจาค หรือความต้องการจริงของชุมชน ถูกละเลย
  3. ทำให้สังคมยอมรับข้อมูลที่สร้างด้วย AI โดยไม่ตรวจสอบ: เพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดข่าวปลอมในอนาคต เพราะผู้ใช้เห็นว่าคอนเทนต์แบบนี้แชร์ได้ง่ายและไวรัลเร็ว

Guidelinesข้อแนะนำเมื่อได้ข้อมูลเท็จนี้ ?

  1. ตรวจสอบที่มาเสมอ
    ดูว่าโพสต์มาจากบัญชีใด ระบุสถานที่–เวลาไหม มีแหล่งข่าวรองรับหรือไม่
  2. ใช้เครื่องมือช่วยตรวจสอบภาพ
    เช่น Google Lens หรือเครื่องมือตรวจภาพ AI เช่น SynthID
  3. สังเกตความผิดปกติในภาพ
    ดูลายน้ำแปลก ๆ, ตัวอักษรเพี้ยน, สัดส่วนสัตว์หรือคนผิดธรรมชาติ, แสงเงาหรือระดับน้ำไม่สัมพันธ์กัน
  4. เทียบกับข้อมูลทางการ
    ตรวจสอบข่าวน้ำท่วมกับประกาศของ ปภ., กรมอุตุนิยมวิทยา, ท้องถิ่น หรือสื่อที่เชื่อถือได้
  5. หลีกเลี่ยงการแชร์ทันที
    หากยังไม่แน่ใจ ควรหยุดแชร์และรอการตรวจสอบก่อน เพื่อลดความเสี่ยงของการเผยแพร่ข้อมูลผิด
Verify

แท็กที่เกี่ยวข้อง

Verify

ผู้เขียน

Verify

บทความที่เกี่ยวข้อง

Verify

บทความที่ได้รับความนิยม

Cyber Safe Life : รู้ทันกลลวงให้โลกออนไลน์ปลอดภัยสำหรับทุกคน