ปลัดยุติธรรมเสนอแนวทางแก้ปัญหาการถือครองที่ดิน

ปลัดกระทรวงยุติธรรม ระบุว่าการแก้ปัญหาการถือครองที่ดินอย่างไม่เป็นธรรม สามารถอาศัย 3 กลไกในการแก้ไขทั้งการปฏิรูปโครงสร้างการถือครองที่ดิน การมีส่วนร่วมของชุมชนและปฏิรูปกระบวนการยุติธรรม นายกิตติพงษ์ กิตยารักษ์ ปลัดกระทรวงยุติธรรม กล่าวในการสัมมนาคนจนกับการเข้าถึงความเป็นธรรมในปัญหาที่ดินทำกิน โดยยอมรับว่าปัญหาการถือครองที่ดินสะท้อนให้เห็นถึงความไม่เป็นธรรมในสังคมได้ชัดเจนที่สุด ปัญหาหนึ่ง ขณะนี้ชาวบ้านต้องบุกรุกที่ดินของรัฐและป่าสงวน แต่กลุ่มทุนได้ครอบครองที่ดินเป็นส่วนใหญ่อย่างถูกกฎหมาย ทั้งนี้เห็นว่าการสร้างความเป็นธรรมการถือครองที่ดินเป็นเรื่องเร่งด่วนด้วย 3 กลไก คือปฏิรูปโครงสร้างการถือครองที่ดิน เพิ่มบทบาทให้ท้องถิ่นและชุมชนในการจัดการที่ดิน และปฏิรูปกระบวนการยุติธรรมเพื่อให้คนจนเข้าถึงกระบวนการยุติธรรม
ขณะที่ภาคประชาชนเห็นว่าความไม่เป็นธรรมในการถือครองที่ดินเป็นปัญหาเชิงโครงสร้างการและการบริหารจัดการของรัฐ เช่น ทิศทางการบริหารประเทศที่กำหนดให้ที่ดินเป็นสินค้า ทำให้มีการเก็งกำไรและเกิดการกระจุกตัวของการถือครองที่ดิน การมีเอกสารสิทธิหลายประเภทที่หลายหน่วยงานออกให้ ทำให้เกิดการลักลั่นการถือครองที่ดิน ซึ่งปัญหาเหล่านี้สามารถแก้ไขได้ด้วยมาตรการทางกฎหมาย และนโยบายของรัฐ เช่น ออกกฎหมายภาษีมรดก ในอัตราก้าวหน้าตามขนาดการถือครองที่ดิน เพื่อให้เกิดการกระจายตัวการถือครองที่ดิน ออกกฎหมายจัดตั้งธนาคารที่ดิน ออกกฏหมายคุ้มครองพื้นที่เกษตรกรรมรวมถึงการปรับปรุงแก้ไขพระราชบัญญัติในประมวลกฎหมายที่ดินปี 2497 เพื่อรับรองสิทธิในที่ดินของรัฐ เอกชนและชุมชน ตามเจตนารมณ์ของรัฐธรรมนูญ