กกต. แจงยิบ ย้ายทะเบียนบ้านไม่ครบ 1 ปี ยังมีสิทธิเลือกตั้ง ส.ก. เขตเดิมได้

กกต. ออกโรงเคลียร์ปมดรามาโลกออนไลน์ ยันชัดเจนข้อกฎหมาย พ.ร.บ. เลือกตั้งท้องถิ่น เปิดช่องให้ผู้มีสิทธิเลือกตั้งที่ย้ายทะเบียนบ้านภายใน กทม. ไม่ครบ 1 ปี สามารถยื่นเรื่องขอเพิ่มชื่อ เพื่อกลับไปใช้สิทธิเลือกตั้ง ส.ก. ณ เขตเดิมได้ตามปกติ ไม่มีการตัดสิทธิ

ตามที่มีการเผยแพร่กระแสข่าว และร่วมแสดงความคิดเห็นผ่านทางสื่อมวลชน และแพลตฟอร์มโซเชียลมีเดียต่าง ๆ เกี่ยวกับประเด็นข้อกฎหมายการเลือกตั้งท้องถิ่น โดยมีจุดเริ่มต้นมาจากสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร (สส.) รายหนึ่ง ระบุว่าตนเอง ไม่สามารถไปใช้สิทธิลงคะแนนเลือกตั้งสมาชิกสภากรุงเทพมหานคร (ส.ก.) ได้

ภายหลังจากการย้ายทะเบียนบ้าน เข้ามาพำนักอยู่ในเขตเลือกตั้งแห่งใหม่ เป็นระยะเวลาไม่ครบ 1 ปีเต็ม พร้อมทั้งมีข้อสังเกตและข้อวิพากษ์วิจารณ์ระบุว่า ระเบียบปฏิบัติของคณะกรรมการการเลือกตั้ง เป็นอุปสรรคและเป็นเหตุสำคัญ ที่ทำให้ประชาชนผู้ย้ายที่อยู่ต้องสูญเสียสิทธิในการเลือกตั้ง ส.ก. ในครั้งนี้ไป

วันนี้ (28 มิ.ย.2569) สำนักงานคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) เผยแพร่ข่าวประชาสัมพันธ์อย่างเป็นทางการ ชี้แจงบทบัญญัติแห่งกฎหมายและหลักเกณฑ์ที่ถูกต้อง โดยอ้างอิงตาม พ.ร.บ.การเลือกตั้งสมาชิกสภาท้องถิ่นหรือผู้บริหารท้องถิ่น พ.ศ.2562 และที่แก้ไขเพิ่มเติม มาตรา 38 ซึ่งได้มีการบัญญัติเกณฑ์มาตรฐานขั้นต่ำไว้ว่า ผู้มีสิทธิเลือกตั้งจะต้องมีชื่อปรากฏอยู่ในทะเบียนบ้านในเขตเลือกตั้งนั้น ๆ เป็นเวลาไม่น้อยกว่า 1 ปีนับถึงวันเลือกตั้ง

อย่างไรก็ตาม กฎหมายฉบับเดียวกันนี้ มีข้อยกเว้นรองรับไว้ในกรณีของการย้ายทะเบียนบ้าน ภายในองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเดียวกัน (เช่น การย้ายข้ามเขตภายในพื้นที่กรุงเทพมหานคร) ว่า หากบุคคลนั้นย้ายไปอยู่ในเขตเลือกตั้งใหม่ยังไม่ครบ 1 ปี กฎหมายยังคงคุ้มครองสิทธิให้บุคคลดังกล่าว มีสิทธิไปลงคะแนนเลือกตั้ง สมาชิกสภาท้องถิ่นในเขตเลือกตั้งเดิม ที่ตนเคยมีชื่ออยู่ในทะเบียนบ้านติดต่อกันเป็นเวลาไม่น้อยกว่า 1 ปีได้

นอกจากนี้ ตามระเบียบ กกต. ว่าด้วยการเลือกตั้งสมาชิกสภาท้องถิ่นหรือผู้บริหารท้องถิ่น พ.ศ.2562 และที่แก้ไขเพิ่มเติม ข้อ 78 ได้กำหนดวิธีการปฏิบัติเพื่อรักษาสิทธิของผู้บริโภคไว้อย่างชัดเจน โดยแบ่งเป็น 2 กรณีหลัก ๆ คือ

หากพื้นที่นั้นมีการเลือกตั้งเฉพาะผู้บริหารท้องถิ่น (เช่น ผู้ว่าฯ กทม.) หรือมีการเลือกตั้งทั้งผู้บริหารท้องถิ่นและสมาชิกสภาท้องถิ่นพร้อม ๆ กัน ให้ผู้มีสิทธิเลือกตั้งรายนั้นไปใช้สิทธิออกเสียงลงคะแนนเลือกตั้งผู้บริหารท้องถิ่นในเขตเลือกตั้งใหม่ที่ตนมีชื่ออยู่ปัจจุบัน และให้กลับไปใช้สิทธิออกเสียงลงคะแนนเลือกตั้งสมาชิกสภาท้องถิ่น ในเขตเลือกตั้งเดิมที่มีชื่ออยู่ในทะเบียนบ้านครั้งสุดท้ายติดต่อกันไม่น้อยกว่า 1 ปี

ในการนี้ ผู้มีสิทธิเลือกตั้งที่มีเงื่อนไขดังกล่าว มีความจำเป็นอย่างยิ่ง ที่จะต้องดำเนินการยื่นคำขอเพิ่มชื่อในบัญชีผู้มีสิทธิเลือกตั้งตามแบบฟอร์มที่กำหนด คือ "แบบ ส.ถ./ผ.ถ. 1/7" ต่อนายทะเบียนอำเภอหรือนายทะเบียนท้องถิ่น ในเขตเลือกตั้งนั้น ๆ โดยมีเงื่อนไขเรื่องระยะเวลาคือ ต้องยื่นล่วงหน้าก่อนวันเลือกตั้งจริงไม่น้อยกว่า 10 วัน

ทั้งนี้ สำนักงาน กกต. ได้เน้นย้ำและขอความร่วมมือจากทุกภาคส่วน ในการร่วมกันเผยแพร่ข้อมูลข่าวสารการเลือกตั้งบนพื้นฐานของข้อเท็จจริงและข้อกฎหมายที่ถูกต้อง เพื่อไม่ให้สังคมเกิดความเข้าใจคลาดเคลื่อน โดยสามารถศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่เว็บไซต์ www.ect.go.th, แอปพลิเคชัน Smart Vote หรือสายด่วน กกต. โทร. 1444