เมื่อวันที่ 13 ต.ค. กองทุนการเงินระหว่างประเทศ (IMF) ปรับเพิ่มคาดการณ์การเติบโตของเศรษฐกิจโลกในปี 2026 เล็กน้อยเป็น 3.1% จากเดิม 3.0% ที่ประเมินไว้เมื่อเดือนกรกฎาคม แต่เตือนว่าเศรษฐกิจโลกกำลังเผชิญความเสี่ยงเพิ่มขึ้นจากหนี้สินที่พุ่งสูง รวมถึงการกู้ยืมที่เกี่ยวข้องกับกระแสการลงทุนในปัญญาประดิษฐ์ (AI)
รายงานแนวโน้มเศรษฐกิจโลกฉบับล่าสุดของ IMF คาดว่า เศรษฐกิจโลกจะเติบโต 3.4% ในปี 2027 เพิ่มขึ้นจากปีนี้ แต่ยังต่ำกว่าอัตราการขยายตัว 3.5% ในปี 2025
IMF คาดว่าเศรษฐกิจสหรัฐฯ จะเติบโต 2.3% ทั้งในปี 2026 และ 2027 ส่วนกลุ่มประเทศเศรษฐกิจพัฒนาแล้วมีแนวโน้มขยายตัว 2.1% ในปีนี้ เพิ่มขึ้นจาก 2.0% ในปี 2025 ก่อนชะลอลงเหลือ 1.9% ในปีหน้า
การคาดการณ์ดังกล่าวตั้งอยู่บนสมมติฐานว่า ราคาน้ำมันจะเพิ่มขึ้นเกือบ 41% ในปีนี้ โดยเฉลี่ยอยู่ที่ 96 ดอลลาร์สหรัฐต่อบาร์เรล ขณะที่อัตราเงินเฟ้อทั่วโลกคาดว่าจะอยู่ที่ 4.7% ในปี 2026 ก่อนลดลงเหลือ 4.1% ในปี 2027 นอกจากนี้ IMF ยังประเมินว่า การขนส่งน้ำมันและก๊าซผ่านช่องแคบฮอร์มุซจะกลับมาดำเนินการได้ภายในเดือนมีนาคม และความต้องการที่เกี่ยวข้องกับ AI จะเริ่มชะลอลงจากระดับที่ขยายตัวอย่างรวดเร็วในปัจจุบัน
นักเศรษฐศาสตร์ของ IMF ระบุว่า การเติบโตอย่างรวดเร็วของ AI ช่วยชดเชยผลกระทบจากราคาน้ำมันและก๊าซที่เพิ่มสูงขึ้นอย่างมาก แต่กระแสดังกล่าวก็มาพร้อมความเสี่ยงหลายด้าน โดยเฉพาะการกระจุกตัวของผลประโยชน์ในบางประเทศ
รายงานระบุว่า สหรัฐฯ และจีนมีสัดส่วนรวมกันมากกว่า 75% ของความต้องการนำเข้าสุทธิทั่วโลกสำหรับชิปคอมพิวเตอร์และอุปกรณ์อื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องกับ AI สะท้อนให้เห็นว่าประเทศต่าง ๆ ได้รับประโยชน์จากการเติบโตของเทคโนโลยีนี้ไม่เท่าเทียมกัน
ซิลวานา เทนเรย์โร (Silvana Tenreyro) ผู้อำนวยการฝ่ายวิจัยของ IMF กล่าวว่า แนวโน้มเศรษฐกิจโลกมีความแตกต่างกันอย่างมากระหว่างประเทศ
รายงานระบุด้วยว่า การเติบโตของเศรษฐกิจโลกกำลังกระจุกตัวมากขึ้น โดยมีเพียง 32 ประเทศที่สร้างการเติบโตคิดเป็น 95% ของเศรษฐกิจโลก เทียบกับ 54 ประเทศในเดือนเมษายนที่ผ่านมา
IMF อธิบายว่า เศรษฐกิจโลกไม่ได้เพียงชะลอตัวหรือเร่งตัวขึ้นเท่านั้น แต่การเติบโตกำลังเปลี่ยนไปกระจุกตัวในประเทศต่าง ๆ ตามระดับผลกระทบจากภาวะชะงักงันของอุปทานที่เกิดจากสงคราม และความแข็งแกร่งของอุปสงค์ที่เกี่ยวข้องกับ AI
ด้าน รองผู้อำนวยการฝ่ายตลาดการเงินและตลาดทุนของ IMF กล่าวว่า ความเสี่ยงสำคัญประการหนึ่งคือการปรับฐานของตลาดหุ้นที่เกี่ยวข้องกับ AI นอกจากนี้ ยังมีความกังวลเกี่ยวกับอัตราผลตอบแทนพันธบัตรที่สูงขึ้น และภัยคุกคามทางไซเบอร์ที่อาจสร้างความเสียหายต่อระบบการเงิน
ผลกระทบของ AI ต่อตลาดแรงงานเป็นอีกประเด็นสำคัญในการประชุมครั้งนี้ โดย คริสตาลินา กอร์เกียวา (Kristalina Georgieva) กรรมการผู้จัดการ IMF กล่าวว่า ผลกระทบจาก AI เปรียบเสมือนคลื่นยักษ์ที่ค่อย ๆ เคลื่อนตัวเข้ามา แต่ยังคงเป็นคลื่นยักษ์ที่สร้างความเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่
IMF ประเมินว่า ในระยะยาว งานทั่วโลกประมาณ 40% จะได้รับผลกระทบจาก AI ไม่ว่าจะเป็นการเพิ่มประสิทธิภาพการทำงาน การปรับลดบทบาทหน้าที่ หรือการถูกแทนที่ด้วยเทคโนโลยี พร้อมระบุว่าผลกระทบบางส่วนเริ่มปรากฏให้เห็นแล้ว
กอร์เกียวา ระบุว่า เมื่อมองไปที่ห่วงโซ่อุปทาน จะเห็นว่าโดยทั่วไปแล้วมี 3 ประเทศที่เป็นผู้ผลิต AI ที่สำคัญที่สุด ได้แก่ สหรัฐอเมริกา จีน และอินเดีย แต่ยังมีประเทศที่สร้างโครงสร้างพื้นฐานสำหรับ AI ซึ่งหลายประเทศอยู่ในเอเชีย รวมถึงประเทศไทย ดังนั้นการเร่งเครื่องให้เร็วขึ้นนี้เองที่ทำให้เศรษฐกิจโลกเติบโตอยู่ที่ประมาณ 3% แม้ว่าจะได้รับผลกระทบจากวิกฤตการณ์ด้านพลังงานก็ตาม
การลงทุนใน AI ก่อให้เกิด "แรงกระตุ้นด้านอุปสงค์และการลงทุน" ซึ่งอาจช่วยเพิ่มการเติบโตในประเทศเศรษฐกิจพัฒนาแล้วในเอเชียได้ถึง 0.5-1% และในประเทศเศรษฐกิจเกิดใหม่ในเอเชียประมาณ 0.2-0.8% พร้อมชี้ว่า ควรให้ AI ทำสิ่งที่มนุษย์ไม่อยากทำ เพื่อให้มนุษย์มีเวลาได้ทำสิ่งที่รัก พร้อมรักษาคุณภาพชีวิตและศักดิ์ศรีในการทำงาน
ติดตามเรื่องราวจากทุกมุมโลก และวิเคราะห์เหตุการณ์สำคัญและน่าสนใจ ใน "ทันโลก กับ Thai PBS"
อัปเดตข้อมูลแวดวงวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี รู้ทันโลกไอที และโซเชียลฯ ในรูปแบบ Audio จาก AI เสียงผู้ประกาศของไทยพีบีเอส ได้ที่ Thai PBS
