กรรมาธิการยุโรป ด้านการเกษตรและอาหาร ระบุว่า สหภาพยุโรปให้ความสำคัญมากๆ กับเรื่องเหตุโจมตีระบบควบคุมตู้เย็นและตู้แช่แข็งของซูเปอร์มาร์เก็ตหลายแห่งทั่วยุโรป โดยระบุว่า นี่ถือเป็นความตั้งใจที่จะพยายามขัดขวาง ห่วงโซ่อุปทานอาหาร ทำให้การเข้าถึงอาหารของประชาชนได้รับผลกระทบ และบั่นทอนความเชื่อมั่นของผู้บริโภค
พนักงานร้านซูเปอร์มาร์เก็ต ในเมืองที่อยู่ไม่ไกลจากกรุงบรัสเซลส์ของเบลเยียม ต้องเร่งขนอาหารแช่แข็งและของสดอื่นๆ ที่ได้รับความเสียหาย ออกมาจากตู้เย็นและตู้แช่แข็ง ก่อนจะนำออกไปทิ้ง ผู้จัดการร้าน พูดให้ฟังว่า จริงๆ แล้ว อาหารบางอย่างต้องเก็บในอุณหภูมิติดลบ 20 องศาเซลเซียส แต่ตอนมาตรวจสอบดู กลับพบว่าอุณหภูมิภายในตู้สูงกว่า 20 องศาเซลเซียส ซึ่งทั้งตัวผู้จัดการร้านและลูกค้าพูดเป็นเสียงเดียวกันว่า ประหลาดใจกับเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น และไม่รู้ว่าผู้ก่อเหตุจะทำไปเพื่ออะไร
เบลเยียมเป็นหนึ่งใน 9 ประเทศทั่วยุโรป ที่ระบบควบคุมความเย็นของตู้แช่ตามซูเปอร์มาร์เก็ต และร้านค้าปลีกถูกแฮกเมื่อวานนี้ ซึ่งหลายประเทศเชื่อว่าน่าจะเป็นการโจมตีทางไซเบอร์ แต่ยังไม่มีใคร หรือกลุ่มไหน ออกมาอ้างว่าอยู่เบื้องหลังเหตุโจมตีครั้งนี้
ผู้เชี่ยวชาญด้านความมั่นคงทางไซเบอร์ เชื่อว่า รูปแบบการก่อเหตุโจมตีตู้เย็นและตู้แช่แข็งตามซูเปอร์มาร์เก็ตในยุโรปรอบนี้ มีความคล้ายคลึงกับเหตุโจมตีในฝรั่งเศส เมื่อประมาณ 3 สัปดาห์ที่แล้ว ซึ่งในตอนนั้นมีร้านค้าได้รับผลกระทบสูงสุดถึง 700 แห่งทั่วประเทศ ขณะที่การโจมตีรอบนี้เกิดขึ้นในอย่างน้อย 9 ประเทศ
เบลเยียมโดนหนักที่สุด มีซูเปอร์มาร์เก็ตไม่ต่ำกว่า 60 แห่งได้รับผลกระทบ ในเนเธอร์แลนด์อย่างน้อย 17 แห่ง ไอร์แลนด์ 13 แห่ง สวีเดนมากกว่า 12 แห่ง นอกจากนี้ ยังมีที่โปรตุเกส อิตาลี ลักเซมเบิร์ก เอสโตเนีย และฟินแลนด์อีกจำนวนหนึ่ง ซึ่งแต่ละแห่งอาจได้รับผลกระทบรุนแรงมากน้อยต่างกันออกไป บางที่บอกว่าอุณหภูมิในตู้แช่สูงทะลุ 50 องศาเซลเซียส มูลค่าความเสียหาย แต่ละแห่งอยู่ที่หลักหมื่นยูโร
บางคนอาจมองว่า ตัวเลขความเสียหายจากการโจมตีลักษณะนี้ไม่ได้สูงมากนัก และแก้ไขได้ไม่ยาก แต่ผลกระทบจริงๆ รุนแรงกว่าตัวเงินที่จับต้องได้เสียอีก โดยตามปกติแล้วการโจมตีทางไซเบอร์ มักเชื่อมโยงกับการขู่กรรโชกทรัพย์ การเรียกค่าไถ่ มีเป้าหมายทางการเมืองหรือเป็นปฏิบัติการที่มีรัฐบาลประเทศอื่นๆ อยู่เบื้องหลัง
ขณะที่เหตุโจมตีทั้ง 2 ระลอกในช่วงเกือบ 1 เดือนที่ผ่านมา แม้จะยังตอบไม่ได้ชัดเจนว่า มีความเชื่อมโยงกันหรือไม่ แต่จากการที่ยังไม่มีใครออกมาเรียกร้องเงิน หรือประกาศจุดประสงค์ในการโจมตี ทำให้นักวิเคราะห์ส่วนหนึ่งตั้งข้อสังเกตว่า นี่อาจจะเป็นส่วนหนึ่งของความพยายามในการทำสงครามจิตวิทยาหรือไม่
ร้านค้าปลีกถือเป็นเหยื่อที่โดนโจมตีได้ง่าย โดยเฉพาะระบบควบคุมตู้เย็นและตู้แช่ตามซูเปอร์มาร์เก็ตใหญ่ๆ เพราะมักบริหารจัดการด้วยระบบควบคุมทางไกล ผ่านการเชื่อมต่ออินเทอร์เน็ต เพื่อให้ทำงานได้สะดวกรวดเร็ว ไม่ต้องส่งพนักงานเข้าไปเช็กตามร้าน สามารถติดตาม-ตรวจสอบการทำงานของระบบต่างๆ
รวมทั้งควบคุมอุณหภูมิได้ง่ายๆ แต่ความสะดวกสบายเช่นนี้เป็นดาบสองคม เพราะแฮกเกอร์สามารถเจาะระบบเข้ามาได้ง่ายๆ โดยไม่ต้องใช้มัลแวร์ หรือเทคนิคพิเศษอะไร ขณะที่การตรวจสอบร่องรอย เพื่อหาตัวผู้ก่อเหตุ ก็ทำได้ยาก
จุดอ่อนอีกจุดหนึ่ง คือระบบควบคุมแบบนี้มักจะไม่ได้รับความใส่ใจในการพัฒนา เป็นระบบเวอร์ชันเก่า ที่ไม่ได้มีการอัปเดตซอฟต์แวร์และความปลอดภัยต่างๆ ทำให้ง่ายต่อการถูกแฮก
รายงานวิจัยของบริษัท Forescout บริษัทด้านความมั่นคงทางไซเบอร์ในสหรัฐฯ ที่เผยแพร่เมื่อปลายเดือนที่แล้ว ชี้ว่า การโจมตีที่พุ่งเป้าไปที่ระบบควบคุมตู้แช่ผ่านอินเทอร์เน็ตเคยถูกโจมตีมาแล้วหลายครั้งในอดีต อย่างปี 2022 ซูเปอร์มาร์เก็ตในรัสเซียตกเป็นเป้า 16 แห่ง และ อิสราเอลอีก 40 แห่ง
นับตั้งแต่ต้นปีที่ผ่านมา พบเหตุโจมตีต้องสงสัยว่าเป็นการเจาะระบบตู้เย็นอย่างน้อย 20 เหตุการณ์ ส่วนใหญ่เป็นฝีมือของแฮกเกอร์ที่สนับสนุนรัสเซีย 2 กลุ่มนี้ ขณะที่มีระบบเสี่ยงถูกโจมตีเกือบ 13,000 ระบบ ใน 99 ประเทศและดินแดนทั่วโลก ในจำนวนนี้มากกว่า 1 ใน 3 เป็นระบบของบริษัท Danfoss ในเดนมาร์ก ซึ่งระบบของบริษัทนี้คือระบบที่ซูเปอร์มาร์เก็ตในยุโรปหลายแห่งใช้และถูกแฮกในช่วงที่ผ่านมา
เหตุโจมตีระบบควบคุมอุณหภูมิตู้เย็นและตู้แช่ในซูเปอร์มาร์เก็ตครั้งนี้ ยิ่งโหมกระพือความกังวล ว่า ยุโรปกำลังเผชิญภัยคุกคามแบบไฮบริด โดยพุ่งเป้าไปที่โครงสร้างพื้นฐาน ท่ามกลางความตึงเครียดที่ทวีความรุนแรงมากขึ้นเรื่อยๆ นับตั้งแต่รัสเซียบุกโจมตียูเครน เมื่อปี 2022
นับตั้งแต่เกิดเหตุที่ฝรั่งเศสเมื่อเดือนที่แล้ว บริษัทผู้ให้บริการระบบควบคุมตู้แช่เร่งอัพเดทระบบความปลอดภัย แต่ก็ยังไม่ทันป้องกันเหตุโจมตีได้ทั้งหมด ซึ่งผู้เชี่ยวชาญ เตือนว่า ความเสี่ยงนี้ไม่ได้จำกัดแค่กับซูเปอร์มาร์เก็ตเท่านั้น เพราะระบบดังกล่าวถูกใช้ทั้งในอุตสาหกรรมแปรรูปอาหาร ในฟาร์มหรือแม้แต่ตามโรงพยาบาลด้วย
อ่านข่าว :
จะเกิดภัยไซเบอร์ใหญ่กว่านี้ โครงสร้างพื้นฐานอาจเป็นเป้าหมายต่อไป
"ไชยชนก" เสนอ "สมช." ถกรับมือภัยไซเบอร์ พรุ่งนี้
"โจมตีไซเบอร์" ป่วนยุโรปพุ่งเป้า "ระบบตู้แช่เย็น" อุณหภูมิสูง 50 องศาฯ