มหกรรมพืชสวนโลกอุดรธานี พ.ศ.2569 (Udon Thani International Horticultural Expo 2026) จัดขึ้นวันที่ 1 พ.ย.2569-14 มี.ค.2570 ณ พื้นที่ชุ่มน้ำหนองแด ต.กุดสระ อ.เมือง จ.อุดรธานี ภายใต้แนวคิด "ความหลากหลายแห่งสรรพชีวิต เชื่อมโยงผู้คน สายน้ำ และพืชพรรณ สู่การดำรงชีวิตอย่างยั่งยืน"
งานนี้ไม่ได้มีเป้าหมายเพียงจัดแสดงดอกไม้และสวนสวย แต่ยังเป็นพื้นที่นำเสนอความหลากหลายทางชีวภาพ เทคโนโลยีการเกษตร และแนวทางใช้ทรัพยากรธรรมชาติอย่างสมดุล ตลอดจนเปิดโอกาสให้ประเทศไทยแลกเปลี่ยนองค์ความรู้กับนานาชาติ
มหกรรมพืชสวนโลก คืออะไร ?
มหกรรมพืชสวนโลก หรือ International Horticultural Expo เป็นงานแสดงพืชสวนระดับนานาชาติที่เปิดพื้นที่ให้ประเทศและองค์กรต่าง ๆ นำเสนอพืชพรรณ สวนจัดแสดง เทคโนโลยี และนวัตกรรม พร้อมแลกเปลี่ยนแนวทางรับมือปัญหาสิ่งแวดล้อม ความมั่นคงทางอาหาร และการพัฒนาอย่างยั่งยืน โดยงานระดับ A1 ถือเป็นมหกรรมพืชสวนระดับสูงสุดของโลก
สิ่งที่ทำให้งานนี้แตกต่างจากเทศกาลดอกไม้ทั่วไป คือการใช้สวนและพืชพรรณเป็นสื่อถ่ายทอดองค์ความรู้ ตั้งแต่การอนุรักษ์ความหลากหลายทางชีวภาพ การพัฒนาพันธุ์พืช การเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตอาหาร ไปจนถึงการออกแบบพื้นที่สีเขียวให้เหมาะกับการใช้ชีวิตของผู้คน
มหกรรมพืชสวนโลกเป็นงานจัดแสดงพืชสวนกลางแจ้งระดับนานาชาติ จัดครั้งแรกในปี 2503 ที่เนเธอร์แลนด์ โดยมีสมาคมพืชสวนระหว่างประเทศ (AIPH) เป็นเจ้าของสิทธิการจัดงาน และหมุนเวียนประเทศเจ้าภาพตามหลักเกณฑ์ที่กำหนด
ปัจจุบัน AIPH แบ่งงานออกเป็น 4 ระดับ ได้แก่ A1, B, C และ D โดยแต่ละระดับมีข้อกำหนดแตกต่างกัน ทั้งระยะเวลาจัดงาน พื้นที่จัดแสดง และการแจ้งความประสงค์เป็นเจ้าภาพ โดยปีนี้ 2569 จ.อุดรธานี เป็นเจ้าภาพมหกรรมพืชสวนโลก ในประเภท B คือ ระดับนานาชาติ เมืองหรือภูมิภาค
ทำไมปี 2569 จึงจัดที่ จ.อุดรธานี
มหกรรมพืชสวนโลกปี 2569 จัดขึ้นที่พื้นที่ชุ่มน้ำหนองแด ต.กุดสระ อ.เมือง จ.อุดรธานี บนพื้นที่กว่า 1,030 ไร่ โดยเป็นงานที่ได้รับการรับรองจากสมาคมพืชสวนระหว่างประเทศ (AIPH) และนับเป็นการจัดงานมหกรรมพืชสวนโลกระดับนานาชาติในภาคตะวันออกเฉียงเหนือของไทย
การเลือกพื้นที่ชุ่มน้ำเป็นสถานที่จัดงานยังสอดคล้องกับแนวคิดหลักของงานที่เชื่อมโยงผู้คน สายน้ำ และพืชพรรณเข้าด้วยกัน เพราะพื้นที่ชุ่มน้ำมีบทบาทต่อระบบนิเวศ เป็นแหล่งที่อยู่อาศัยของสิ่งมีชีวิต และเกี่ยวข้องกับการรักษาสมดุลของทรัพยากรน้ำ
อย่างไรก็ตาม ความสำคัญไม่ได้อยู่ที่การใช้พื้นที่จัดงานขนาดใหญ่เท่านั้น แต่อยู่ที่การแสดงให้เห็นว่า การพัฒนาพื้นที่เพื่อรองรับกิจกรรมระดับนานาชาติสามารถเชื่อมโยงกับการเรียนรู้เรื่องธรรมชาติและการใช้ทรัพยากรอย่างรับผิดชอบได้อย่างไร
อีกด้านหนึ่ง การจัดงานในอุดรธานียังเป็นโอกาสกระจายกิจกรรมทางเศรษฐกิจไปสู่ภูมิภาค ทั้งการท่องเที่ยว โรงแรม ร้านอาหาร การเดินทาง และผู้ประกอบการท้องถิ่น แต่ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นจริงย่อมขึ้นอยู่กับการบริหารจัดการ การกระจายรายได้ และการใช้ประโยชน์จากพื้นที่หลังสิ้นสุดงานด้วย
อ่านข่าว : ย้อนรอย 20 ปี พืชสวนโลกเชียงใหม่ สู่คำถาม "ความคุ้มค่า" พืชสวนโลกอุดรธานี
3. เปิด 6 โซนไฮไลต์ "มหกรรมพืชสวนโลกอุดรธานี 2569
จ.อุดรธานี ระบุว่า งานจะแบ่งพื้นที่จัดแสดงออกเป็น 6 โซนหลัก ครอบคลุมทั้งสวนจัดแสดงจากนานาชาติ พืชพรรณ เทคโนโลยีการเกษตร และแนวคิดด้านสิ่งแวดล้อม
1. โซนต้อนรับและทางเข้างาน จุดเริ่มต้นของการเที่ยวงาน มีจุดบริการข้อมูลและจำหน่ายบัตรเข้าชม พร้อมอำนวยความสะดวกก่อนเข้าสำรวจพื้นที่จัดแสดง
2. โซนสวนนานาชาติ ชมสวนจาก 17 ประเทศ และ 2 องค์กรนานาชาติ รวม 32 สวน แบ่งเป็นสวนภายในและภายนอกอาคารอย่างละ 16 สวน สัมผัสความหลากหลายของพืชพรรณ ศิลปะการจัดสวน และเอกลักษณ์ของแต่ละประเทศ
3. โซนนิทรรศการภายในอาคาร เปิดโลกพืชสวนผ่าน 8 นิทรรศการสำคัญ ตั้งแต่พืชผัก เห็ด ผำ บัว สมุนไพร ไม้ผลไทย ไม้ดอกไม้ประดับ ไปจนถึงเกษตรอัจฉริยะและเครื่องจักรกลการเกษตร พร้อมนิทรรศการวันกล้วยไม้แห่งชาติ ประจำปี 2570
4. โซนนิทรรศการวิชาการภายนอกอาคาร เรียนรู้ท่ามกลางพื้นที่ธรรมชาติ ทั้งสวนบัวและพืชชุ่มน้ำ สวนคาร์บอนเครดิต หมู่บ้านอีสาน พืชไร่ พืชพลังงาน และนวัตกรรมไม้ผล เชื่อมโยงการเกษตรกับการใช้ทรัพยากรอย่างยั่งยืน
5. โซนสวนจัดแสดงและอาคารหลัก เดินชมสวนที่ผสานความงามของพืชพรรณเข้ากับงานออกแบบและสถาปัตยกรรม พร้อมเก็บแรงบันดาลใจจากแนวคิดการจัดสวนที่หลากหลาย
6. โซนสวนพรรณไม้ประจำจังหวัด สวนไผ่ และเรือนเพาะชำ ทำความรู้จักพรรณไม้ประจำจังหวัดและพืชหลากชนิด พร้อมเรียนรู้การเพาะขยายพันธุ์ การอนุรักษ์ และการใช้ประโยชน์จากทรัพยากรธรรมชาติ
นอกจากการชมสวนและนิทรรศการแล้ว ผู้เข้าชมยังควรติดตามกำหนดการกิจกรรมและการแสดงต่าง ๆ จากผู้จัดงาน เพื่อวางแผนเข้าชมให้ตรงกับความสนใจ ไฮไลต์สำคัญจึงไม่ใช่เพียงการถ่ายภาพกับดอกไม้ แต่เป็นการทำความเข้าใจว่า พืช เทคโนโลยีการเกษตร และการจัดการสิ่งแวดล้อมเกี่ยวข้องกับชีวิตประจำวันของเราอย่างไร
4. มหกรรมพืชสวนโลก 2569 คาดคนร่วมงาน 3.6 ล้านคน
กระทรวงคมนาคมบูรณาการระบบขนส่งทางบก ทางราง และทางอากาศ เชื่อมต่อการเดินทางจากท่าอากาศยาน สถานีรถไฟ และสถานีขนส่งผู้โดยสารไปยังพื้นที่จัดงาน เน้นความสะดวก รวดเร็ว และปลอดภัย พร้อมส่งเสริมเศรษฐกิจและการท่องเที่ยวในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
รัฐบาลคาดการณ์ว่าจะมีผู้เข้าร่วมงานกว่า 3.6 ล้านคน สร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจกว่า 20,000 ล้านบาท เกิดการจ้างงานกว่า 81,000 ตำแหน่ง และมีรายได้จากการจัดเก็บภาษีให้ภาครัฐกว่า 7,700 ล้านบาท โดยธุรกิจโรงแรม ร้านอาหาร การขนส่ง และผู้ประกอบการในพื้นที่จะได้รับโอกาสสร้างรายได้เพิ่มขึ้น
ส่วนการเพิ่มงบประมาณจัดงาน 250 ล้านบาท จากงบประมาณรวม 2,500 ล้านบาท หรือคิดเป็นร้อยละ 10 เป็นไปตามข้อเสนอแนะของสมาคมพืชสวนระหว่างประเทศ หลังเข้าตรวจความคืบหน้าโครงการเมื่อเดือน ธ.ค.2568 ซึ่งขณะนั้นการดำเนินงานคืบหน้าไปแล้วร้อยละ 40 โดยมีข้อเสนอให้ปรับปรุงบางส่วนให้เป็นไปตามมาตรฐานการจัดงาน คณะกรรมการอำนวยการจัดงานจึงมีมติเพิ่มงบประมาณเพื่อยกระดับความพร้อม
นอกจากผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจ งานมหกรรมพืชสวนโลกรัฐบาลยังเป็นโอกาสให้ประเทศไทยนำเสนอความหลากหลายทางชีวภาพและนวัตกรรมด้านการเกษตร พร้อมเพิ่มพื้นที่สีเขียวใน จ.อุดรธานีและภาคอีสานตอนบน
รัฐบาลมีแนวคิดต่อยอดพื้นที่หลังสิ้นสุดงานให้เป็นศูนย์จัดงานระดับนานาชาติ พื้นที่จัดแสดงสินค้าและนวัตกรรมการเกษตร สวนสาธารณะถาวร และแหล่งท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ของอนุภูมิภาคลุ่มแม่น้ำโขง รวมถึงสนับสนุนการฟื้นฟูและบำรุงรักษาพื้นที่ ก่อนเสนอคณะรัฐมนตรีพิจารณาส่งมอบให้องค์การบริหารส่วนจังหวัดอุดรธานีดูแลต่อไป
มหกรรมพืชสวนโลกอุดรธานี 2569 เป็นมากกว่างานจัดแสดงดอกไม้ เพราะมีทั้งมิติการท่องเที่ยว เศรษฐกิจ การเกษตร ความหลากหลายทางชีวภาพ และความร่วมมือระหว่างประเทศสิ่งที่น่าติดตามจึงไม่ได้มีเพียงความสวยงามของสวนหรือจำนวนผู้เข้าชม แต่รวมถึงการจัดการพื้นที่ชุ่มน้ำ ผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม การกระจายรายได้สู่ชุมชน และการนำพื้นที่ไปใช้ประโยชน์ต่อหลังสิ้นสุดงาน
อ้างอิงข้อมูล : สมาคมพืชสวนระหว่างประเทศ (AIPH), รัฐบาลไทย, การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.), หอสมุดรัฐสภา, กรมส่งเสริมการเกษตร
อ่านข่าว
คพ.ลุยตรวจแหล่งน้ำ จ.ปราจีนฯ พบชาวบ้านมีอาการทางผิวหนัง
เอ็กซิตโพลชี้เลือกตั้งอิสราเอลยังไร้ผู้คว้าชัย ชาวอิสราเอลใช้สิทธิสูงสุดในรอบหลายสิบปี
อธิบดี ปภ.เผยหารือ "ชัชชาติ" หางบเยียวยาน้ำท่วม กทม.เพิ่ม 200 ล้าน