TIJ ชี้ต้องปฏิรูปเชิงโครงสร้าง ไทยติดกลุ่มประเทศ "หลักนิติธรรม" ต่ำกว่าเกณฑ์

การเมือง
18:46
จำนวนผู้ชม 1,004
Thai PBS
TIJ ชี้ต้องปฏิรูปเชิงโครงสร้าง ไทยติดกลุ่มประเทศ "หลักนิติธรรม" ต่ำกว่าเกณฑ์
ผู้ช่วย AI

วันนี้ (28 ต.ค.2568) สถาบันเพื่อการยุติธรรมแห่งประเทศไทย เปิดผลรายงาน WJP Rule of Law Index 2025 จัดทำโดย World Justice Project (WJP) พบว่า ในปีนี้ประเทศไทยได้คะแนนรวม 0.50 จากคะแนนเต็ม 1.00 อยู่ในอันดับที่ 77 จาก 143 ประเทศทั่วโลก โดยคะแนนปรับเพิ่มขึ้นเล็กน้อยคิดเป็น +1.0% จากปีที่ผ่านมา

ดร.พิเศษ สอาดเย็น ผู้อำนวยการ TIJ กล่าวว่า แม้คะแนนรวมของไทยจะขยับดีขึ้นเล็กน้อย แต่ยังสะท้อนว่าไทย ยังอยู่ในกลุ่มประเทศที่มีคะแนนหลักนิติธรรมต่ำกว่ามาตรฐานโลก สะท้อนถึงความจำเป็นที่ประเทศไทยต้องเร่งปรับปรุงเชิงโครงสร้างของระบบหลักนิติธรรม ทั้งในมิติของความโปร่งใส การตรวจสอบอำนาจรัฐ และการเสริมความเป็นอิสระของกระบวนการยุติธรรม

ผลการประเมินปีนี้เป็นสัญญาณเตือนสำคัญว่าประเทศไทยยังคงอยู่ในกลุ่มที่ต้องเร่งฟื้นฟูความน่าเชื่อถือของระบบนิติธรรม เราจำเป็นต้องให้ความสำคัญกับการปฏิรูปเชิงโครงสร้าง เพื่อให้หลักนิติธรรมเป็นพื้นฐานที่จะสร้างความเชื่อมั่นในศักยภาพของประเทศไทย

เพิ่มคุณภาพข้อมูลภาคสนาม สะท้อนภาพจริงของสังคมไทย

รายงานปีนี้ถือเป็นปีที่ประเทศไทยพัฒนาคุณภาพการเก็บข้อมูลหลักนิติธรรมมากที่สุดในรอบหลายปี โดยเพิ่มกลุ่มตัวอย่างภาคประชาชนเป็น 1,100 ครัวเรือนทั่วประเทศ และเพิ่มจำนวนผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายที่ตอบแบบสอบถาม พร้อมปรับเนื้อหาคำถามให้สอดคล้องกับบริบทภาษาไทย เพื่อให้สะท้อนประสบการณ์จริงได้อย่างแม่นยำ

คะแนน Rule of Law Index ประเทศไทย ปี 2025 แยกตามตัวชี้วัด 8 ปัจจัย

ปัจจัยที่ 1 การจำกัดอำนาจรัฐ ได้ 0.47 คะแนน เพิ่มขึ้นจากปี 2024 (0.46)
ปัจจัยที่ 2 การปราศจากคอร์รัปชัน ได้ 0.45 คะแนน ลดลงจากปี 2024 (0.46)
ปัจจัยที่ 3 การมีรัฐบาลเปิด ได้ 0.48 คะแนน เท่ากับปี 2024
ปัจจัยที่ 4 สิทธิและเสรีภาพ ได้ 0.49 คะแนน เพิ่มขึ้นจากปี 2024 (0.48)
ปัจจัยที่ 5 ระเบียบและความมั่นคง ได้ 0.75 คะแนน เพิ่มขึ้นจากปี 2024 (0.74)
ปัจจัยที่ 6 การบังคับใช้กฎหมาย ได้ 0.45 คะแนน เท่ากับปี 2024
ปัจจัยที่ 7 กระบวนการยุติธรรมทางแพ่ง ได้ 0.50 คะแนน เท่ากับปี 2024
ปัจจัยที่ 8 กระบวนการยุติธรรมทางอาญา ได้ 0.42 คะแนน เพิ่มขึ้นจากปี 2024 (0.41)

ปัจจัยเดียวที่ไทยได้คะแนนลดลง คือ “การปราศจากคอร์รัปชัน” ซึ่ง TIJ ระบุว่ากำลังเร่งผลักดันให้ภาครัฐพัฒนาระบบ Open Government หรือฐานข้อมูลเปิด เพื่อเพิ่มความโปร่งใสและลดโอกาสการทุจริตในอนาคต
ประเทศที่ได้คะแนน Rule of Law Index ดีที่สุดของโลก 5 อันดับแรก ได้แก่ เดนมาร์ก ได้ 0.90 คะแนน, นอร์เวย์ ได้ 0.89 คะแนน, ฟินแลนด์ ได้ 0.87 คะแนน, สวีเดน ได้ 0.85 คะแนน และนิวซีแลนด์ ได้ 0.83 คะแนน

คะแนน Rule of Law Index ของประเทศอื่น ๆ ในอาเซียน ได้แก่ สิงคโปร์ ได้ 0.78 คะแนน (อันดับ 16/143), มาเลเซีย ได้ 0.57 คะแนน (อันดับ 56/143), อินโดนีเซีย ได้ 0.52 คะแนน (อันดับ 69/143), ไทย ได้ 0.50 คะแนน (อันดับ 77/143), เวียดนาม ได้ 0.50 คะแนน (อันดับ 83/143), ฟิลิปปินส์ ได้ 0.46 คะแนน (อันดับ 97/143), เมียนมา ได้ 0.34 คะแนน (อันดับ 138/143), กัมพูชา ได้ 0.31 คะแนน (อันดับ 141/143)

สร้างการตระหนักรู้ ผ่านเวที Rule of Law Forum

นอกจากการทำงานด้านข้อมูล TIJ และ WJP ยังจัดเวที Rule of Law Forum ครั้งที่ 3 เมื่อวันที่ 8 ต.ค.2568 เพื่อเปิดพื้นที่ให้ภาครัฐ เอกชน นักวิชาการ สื่อมวลชน และประชาชนร่วมแลกเปลี่ยนว่า “หลักนิติธรรมเป็นเรื่องของทุกคน” โดยมีนายอนุทิน ชาญวีระกูล นายกรัฐมนตรี เข้าร่วมกล่าวปาฐกถาพิเศษ แสดงเจตจำนงของรัฐบาลในการยกระดับระบบหลักนิติธรรมไทย และยังจัดทำ Workshop วิเคราะห์ข้อมูลเชิงลึก เพื่อหาสาเหตุของปัญหาในแต่ละมิติ จัดทำเป็น ข้อเสนอ “National Blueprint” สำหรับการขับเคลื่อนหลักนิติธรรมของประเทศไทยต่อไป

การขับเคลื่อนหลักนิติธรรมต้องใช้ทั้งแรงดึงจากนานาชาติ และแรงผลักจากภายในประเทศไปพร้อมกัน เพื่อให้มาตรฐานสากลกลายเป็นพลังหนุน และให้สังคมไทยลุกขึ้นมามีส่วนร่วมออกแบบระบบที่เป็นของเราเอง

อ่านข่าว :